Melcia e grave demtohet me shume nga alkooli
Aida Malaj

Grate jane me te rrezikuara se burrat per t'u prekur nga semundja alkoolike e melcise. Por si shfaqet dhe cilet jane faktoret e tjere te riskut per prekjen nga kjo semundje?
Ja se cfare thote mjekja gastro-hepatologe Edlira Ibra:

cfare eshte semundja alkoolike e melcise?
Ashtu si demtimi i melcise nga viruset e hepatitit, edhe perdorimi pa kriter i alkoolit eshte nje semundje e shpeshte dhe me pasoja serioze shendetesore e ketij organi.
Semundja alkoolike e melcise eshte pasoje e veprimit te drejtperdrejte te alkoolit mbi qelizen e melcise. Keshtu qe alkooli konsiderohet nje faktor i vertete rreziku per cdo konsumator te rregullt te tij.

Cilet jane faktoret e riskut per shfaqjen e kesaj semundjeje?
Sic e thame dhe me lart, konsumimi pa kriter i alkoolit eshte nje nga faktoret kryesore te shfaqjes se kesaj semundjeje. Keshtu, sasia e alkoolit te perdorur perllogaritet ne permbajtjen e etanolit ne pijen qe perdoret. Perdorimi i 20-40 gr etanol ne dite eshte sasi qe konsiderohet e rrezikshme per melcine. Kujtojme qe 1 teke raki permban 18 gr metanol apo 1 gote vere 12 % permban 11.7 gr etanol. Faktor tjeter rreziku eshte kohezgjatja e perdorimit te alkoolit. Konsumatoret sistematike qe kane perdorur per 10 vjet radhazi 150 gr metanol ne dite jane me te rrezikuar nga cirroza e melcise. Nder faktoret e riskut konsiderohet edhe mosha. Sa me e vogel te jete mosha e konsumatorit te alkoolit, aq me te renda jane demtimet e melcise. Por numerohen edhe seksi dhe predispozicioni gjenetik.

Kush preket me shpesh, femrat apo meshkujt?
Femrat demtohen nga alkooli shume me shpejt dhe me rende se meshkujt. Ndoshta kjo lidhet me vecorite hormonale te tyre.

Sa ndikon predispozicioni gjenetik ne shfaqjen e semundjes?
Studime te shumta tregojne se, ky faktor luan rol te rendesishem jo vetem ne shkallen e demtimit te melcise, por edhe ne fenomenin e vartesise ndaj alkoolit. Dua te theksoj ketu se, gershetimi i njekohshem i perdorimit te alkoolit me infektimin e melcise nga viruset e hepatiteve shkakton demtime teper te renda ne melci.

cfare pasojash te tjera sjell ne melci perdorimi pa kriter i alkoolit?
Pasoje e perdorimit pa kriter te alkoolit eshte dhjamosja e melcise si pasoje e depozitimit te yndyrave ne qelizen e melcise dhe cirroza alkoolike qe perfaqeson nje demtim terminal te melcise. Steatoza e melcise, ose dhjamosja e melcise, pervec alkoolit, shkaktohet dhe nga faktore te tjere sic jane: dieta e pasur me yndyra, mbipesha, diabeti i sheqerit apo dhe perdorimi i estrogjeneve dhe i kortizonikeve.

cfare shenjash klinike ka semundja?
Ne pjesen me te madhe te rasteve, semundja zhvillohet pa shenja klinike dhe zbulohet rastesisht nga nje ekzaminim ekografik te bere per arsye te ndryshme. Ne disa raste te semuret ankohen per dobesi trupore, keputje gjunjesh, apo crregullime te tretjes, te cilat shkaktohen si pasoje e demtimit te njekohshem te stomakut, duodenit, pankreasit nga perdorimi i alkoolit. Ne rast se demtimi alkoolik gershetohet edhe me demtimet e melcise nga viruset e hepatitit, shenjat klinike jane shume: turbullimet e tretjes, dhimbje barku ne kuadratin e siperm te djathte, lodhje e shpejte fizike e mendore, ulje oreksi renie ne peshe deri ne temperature 37.5-37.8 grade. Ne ekzaminimin ekografik dhe ne viziten me dore konstatohet zmadhimi i melcise nga 3 cm deri ne 6 cm poshte harkut te brinjes se djathte. Ndersa ne analizen e gjakut konstatohet rritje e transaminazave (transaminazat jane enzima te citoplazmes qe clirohen ne gjak kur qelizat hepatike vdesin).

Si mund te mjekohet semundja?
Kushti vendimtar per te pasur nje mjekim te efektshem eshte nderprerja kategorike e perdorimit te metejshem te alkoolit. Eshte kaq i rendesishem ky moment, aq sa dhe ndikimi pozitiv i barnave ne ato raste kur i semuri vazhdon te konsumoje alkool, qofte edhe ne sasi te vogel, eshte i paefektshem.

Dieta e shendetshme per melcine
Nje diete e ekuilibruar me te gjithe perberesit fiziologjike, duke menjanuar rastet e teperta te yndyrave dhe sheqernave, e pasur me vitamina dhe kripera minerale, do te ishte ideale per te patuar nje melci te shendetshme.

Dieta mesdhetare aleate kunder tumorit ne goje
Dieta mesdhetare qe bazohet ne fruta-perimet e fresketa, vaji i ullirit, vera dhe dritherat, eshte aleatja me e mire e shendetit te gojes se njeriut. Makaronat, frutat dhe perimet e fresketa, por dhe mishi i pjekur si duhet mbrojne mishrat e dhembeve jo vetem nga kariesi, por dhe nga "armiq" te tjere, e mbi te gjitha nga kanceri ne goje. Te pakten ky eshte perfundimi i nje studimi te kryer nga Francesco Riva, drejtor i klinikes kirurgjikale te odontostomatologjise ne Rome. Sipas studiuesit, aftesite mbrojtese te dietes mesdhetare i atribuohen antioksidanteve qe pengojne formimin e tumoreve. "Dieta mesdhetare eshte nje balsam i vertete per te gjithe organizmin, duke nisur qe nga goja, te cilen e mbron jashtezakonisht shume. Te rrezikshme per shendetin e gojes duket te jene ushqimet e gatshme, te skuqura, te cilat fatkeqesisht po konsumohen gjithmone e me shume", thekson Riva.


Dua te di cfare eshte otoskleroza
Pershendetje! Jam nje burre 50 vjec dhe doja te dija se cfare eshte otoskleroza. Nga se shkaktohet dhe cili eshte mjekimi me i mire.

Kesaj pyetje mjeku otorino-laringolog, doktor shkencash, Dilaver Bajrami, i pergjigjet:

"Degjimi rregullohet nga nje mekanizem i nderlikuar veprimi, gjate te cilit ngacmohet organi receptiv dhe ky ngacmim, pasi shnderrohet ne impuls nervor, percillet ne koren e trurit, ku kryhet analiza dhe sinteza e tij qe lidhet pastaj me veprimet e organizmit. Pra, kemi transmetim fizik te tingullit dhe receptimit te tij dhe demtimi i cdonjerit nga keta komponente ka si pasoje pakesimin e degjimit ne shkalle te ndryshme. Otoskleroza eshte nje semundje e guaskes se veshit te brendshem qe ka si pasoje uljen e degjimit, pikerisht nga demtimi i transmetimit fizik te tingullit. Shkaqet e kesaj semundjeje jane akoma te panjohura, por eshte e njohur trashegimia e saj. Dihet gjithashtu qe prek me shume femrat sesa meshkujt.

Semundja konstatohet ne me te shumten e rasteve ne dekaden e dyte te jetes, ne moshen 20-25 vjec. Te grate eshte vene re se, degjimi rendohet me shume gjate barres ose fill pas saj. Shume rralle semundja shfaqet para pubertetit, ose pas moshes 50 vjec. Otoskleroza eshte nje semundje qe karakterizohet nga pakesimi i degjimit dhe zhurme ne vesh. Pakesimi i degjimit shkon gjithnje duke u shtuar dhe me kalimin e kohes mund te theksohet deri ne ate shkalle sa te pengoje te semurin qe te aktivizohet ne jeten shoqerore. Per sa i perket mjekimit te saj, perderisa mungojne njohurite e sakte mbi shkakun e semundjes, nuk mund te flasim per mjekimin e saj me barna, pervec atij kirurgjikal. Perpjekjet per mjekimin kirurgjikal kane filluar qysh para nje shekulli, por vetem keta dhjetevjecaret e fundit u gjet rruga drejt e zgjidhjes, me ane te operacioneve mikrokirurgjikale si rezultat i perparimit te fizikes optike, pasi manipulohet ne nje hapesire te ngushte dhe delikate sic eshte veshi i mesem dhe ai i brendshem.
Rezultatet e operacionit evidentohen qe ne tavolinen operatore, kur pacienti papritur fillon te degjoje menjehere pas kaq kohesh shurdhesie dhe mungese komunikimi me njerezit".