Ju njiheni nga qytetarët elbasanas si dirigjent dhe kompozitor me emër. Si kanë qenë fillimet tuaja muzikore?
Lidhja ime me muzikën ishte dëshira e prindërve të mi, e pikërisht e babait tim, i cili kishte mbaruar shkollën normale dhe siç e dini, në këtë shkollë të madhe të arsimit kombëtar një nga disiplinat ishte edhe edukimi muzikor. Me këmbënguljen e intelektualëve elbasanas, hapet klasa e parë e shkollës artistike, nxënësit të së cilës u përzgjodhën shumë fëmijë të familjeve elbasanase, për të vazhduar në nivele më të larta të traditës muzikore të qytetit të Elbasanit.Fillimet e mija kanë qenë në instrumentin e violinës dhe më pas vazhdova Institutin e Artëve në degën e muzikës për dirigjente orkestre.Cilat janë evenementet tuaja të para artistike në qytetin Elbasanit?
Një nga evenimentet e mia të paharrueshme është mbrotja e diplomës me orkestrën simfonike të qytetit. Kjo orkestër në gjirin e saj kishte mësues dhe nxënës nga shkolla artistike dhe me përvojë koncertale.

Kujtoj dhe vlerësoj me shumë respekt këtë orkestër, si dhe kontributin e madh të muzikantëve njëkohësisht mësuesve të mi R. dhe H. Çaushi, H. Shehu, L.Shuteriqi, M. Arapi, S. Simiçiu, A Deliana, M.Turhani etj, të cilët ishin mbështetja e kësaj orkestre simfonike, natyrisht edhe kujdesin e profesorit tim të nderuar Rifat Teqja, “Artist popullit”. Në këtë koncert kishte vepra nga autorë kombëtarë dhe të huaj, për herë të parë kjo orkestër luajti një nga simfonitë e Bet’hovenit. Evenimente të tjera të rëndësishme të karrierës sime artistike janë disa ballafaqime, formimi i filarmonisë të qytetit të Elbasanit, realizimi i veprës skenike si opereta, si dhe ekzekutimi i shumë veprave të autorëve shqiptarë dhe të huaj.

Si një artistë por edhe njohës i muzikës si identofikoni qytetin e elbasanit.
Identifikimi i qytetit të Elbasanit vetëm me këngën popullore, unë mendojë që nuk është real. Elbasani ka më shumë vlera artistike kulturore kombëtare që i ka fillimet e veta me bandën Afërdita e cila sivjet mbush 90 vjetorin e koncertit të saj të pare,orkestrën simfonike, të qytetit orkestër e harqeve, ansambli e këngëve dhe valleve popullore Isuf Myzyri, si dhe shumë formacione të reja muzikore. Por duhet thënë, se Elbasani është edhe qyteti i kompozitorëve B.Kongoli, S. Gjevori, M.Stringa, A.Ballici deri tek më të rinjtë: R.Zdrava dhe K.Marku. Por një vend nderi ndër krijuesit elbasanas zënë padyshim edhe kompozitorët e këngës popullore Isuf Myzyri, Mustafa Bodini, Leksi Vini e të tjerë autorë anonim të këngës popullore.

Sa ka qënë e lidhur puna juaj me personalitetet e artit dhe kulturës shqiptare?
Gjatë karrierës sime artistike kam pasur bashkëpunime me personalite të artit dhe të kulturës shqiptare. Në koncertet e ndryshme kam interpretuar vepra nga autorët më me emër shqiptarë, si Çesk Zadeja, Tonin Harapi, Gjon Simoni, Ferdinand Deda, Thoma Gaqi, Kujtim Laro dhe Limoz Dizdari, por eveniment i rëndësishëm është edhe bashkëpunimi me orkestrën e R.T.SH në festivalin e tretë të interpretimit të këngës popullore, po ashtu edhe me kompozitorë elbasanas, si Balliç, Zdarava dhe Marku, si dhe dirigjenti B.Narazani.

Sa ka qenë e bashkangjitur krijimtaria juaj në muzikë përkrah emrave të muzikës elbasanase?
Po, një nga dëshirat dhe veprimtaritë e mia ka qenë edhe krijimtaria muzikore. Kam krijuar në disa gjini, nga kënga për fëmijë e të rritur e deri tek gjinitë instrumentale- simfonike, si “Fantazi për piano dhe orkestër”, pjesë për dy violina për orkestër harqesh dhe shumë vepra për orkestrën frymore “Afërdita”, gjithashtu kam lëvruar në përpunimin e këngës dhe valles popullore, si dhe krijimtari time origjinale në këtë fushë.

Si ka evoluar kënga popullore qytetare gjatë këtyre viteve?
Kënga popullore qytetare vjen me të gjitha problemet e veta, ajo është shëmbëlltyra e shpirtit krijues të popullit. Ne jemi një popull që bashkëjetojmë me shumë kultura dhe dashje pa dashje japim dhe marrim me to, por kënga popullore qytetare ka elemetë të padiskutueshëm kombëtarë, të cilat e identifikojnë dhe e veçojnë në këtë bashkëjetesë. Gjatë viteve të sistemit monist, pati tendenca të politizimit edhe kësaj gjinie popullore të cilat deformuan sidomos përmbajtjen, në këto eksperimentime pothuajse nuk u asimiluan nga populli, i cili e ruajti këngën në origjinalin e vet.

Një nga tema që diskutohet më shumë është deformimi që po merr kënga popullore në këto vite. Ju si specialist, çfarë mendimi ndani me këtë temë?
Sot, natyrisht, ka shumë përpjekje për të mbajtur gjallë këtë pjesë të madhe të krijimtarisë të këngës popullore. Unë do të përshëndesja të gjithë ata artistë që përpiqen në mënyrë serioze në rinovimin e këngës popullore qysh nga orkestra e R.T.SH., një nga organizuesit e festivalit të interpretimeve të këngës popullore, gjithashtu institucionet e kulturës, muzikantët, kompozitorët dhe interpretët e qytetit të elbasanit, që kanë bërë aktivitet dhe përpjekje serioze në këtë fushë, por më shqetëson fakti që me këngën popullore po abuzohet jashtë mase, sidomos shartimet dhe huazimet nga kulturat e popujve të tjerë gjëra krejtësisht të panevojshëm për këngën tonë.

Cilat janë alternativat për ta mbajtur?
Mendoj që aktivitetet artistike që trajtojnë dhe zhvillojnë këngën popullore duhet të drejtohen dhe të udhëhiqen nga njerëz të përgjegjshëm, njohës të mirë të muzikës popullore, interpretues cilësorë, duke iu kundërvënë sot kulturës mediokre të tregut. Sot ka ardhur koha që t’i lemë një vend më të madh edhe krijimtarisë së re popullore në aktivitete serioze artistike. Një nga problemet ka qenë tranzicioni në fushën e muzikës. Së pari, të gjitha sferat artistike të qytetit u gjendën përballë ndryshimeve shoqërore- politike- ekonomike të vitëve ‘90. Në këtë lëvizje u përfshinë edhe artistët dhe institucionet kulturore. Pjesa më vitale dhe cilësore artistike elbasanase, përfshirë shumë muzikantë dhe instrumentistë, morën rrugën e mërgimit, pjesa tjetër qëndroi dhe kontribuoi në zhvillimet artistike të kësaj kohë. Vështirsitë e mëdha të institucioneve dhe trupave të tyre, me gjithë oshilacionet e veta, arritën të ruajnë tiparet më të mira qytetare dhe mbijetuan falë pasionit të artistëve, drejtuesëve, të cilët punuan dhe dhanë një kontribut të çmueshëm artistik, në kontradiktën e zhvillimit ekonomike dhe sot jemi në një fazë ripërtëritje në të gjitha nivelet artistike.

Si jeni ndjerë mes miqsh dhe artistëve elbasanas me të cilët keni bashkëpunuar?
E kam ndier veten shumë mirë në të gjitha bashkëpunimet, sidomos me krijuesit dhe interpretuesit elbasanas. Mjaft i rëndësishëm është bashkëpunimi me M. Stringa, i cili më konsolidoi në fillimet e mia profesionale si dirigjent dhe krijues, por sidomos në krijimtarinë popullore dhe të përpunimit të saj. Por të rëndësishme janë bashkëpunimet me kompozitorin A. Balliçi, për veprat e tij instrumentale dhe skenike, gjithashtu bashkëpunime interesante dhe me vlera kam patur me kompozitorin Riza Zdrava dhe Klement Marku, por nuk mund të le pa përmendur edhe bashkëpunimin me instrumentistë të talentuar elbasanas, si Z.Sulkuqi, K.Qosja, Gj.Mëhilli, K.Ibrahimi, Xh.Qafa etj, të cilët ishin sharmi i muzikës instrumentale të orkestrës sinfonike të qytetit,si dhe këngëtarët e njohur K.Tushe, Z.Zdrava, Z.Qatipi, M.Mehja, vëllezërit Zena dhe A. Tafani.

Sa është e prekshme puna juaj në drejtim të kulturës dhe rritjes cilësore të saj?
Krahas detyrave të mia institucionale, unë nuk e kam ndërprerë punën në kontributin e jetës artistike të qytetit, në koncerte të ndryshëm si brenda dhe jashtë vendit. Ndër veprimtaritë kryesore të mia është edhe fusha pedagogjike, në përgatitjen e brezit të ri të muzikantëve në shkollën artistike “Onufri”, me të cilën kam një lidhje të hershme. Evidentimit të vlerave folklorike qytetare, si studimi i monografisë së kompozitorit Mustafa Bodinit, si dhe një ndihmesë në enciklopedinë e Elbasanit dhe në zërat artistike të këtij qyteti dhe në përfaqësimin e artit muzikor në aktivitet ndërkombëtar.

__________________
The heaven's sound is composed inside your heart, listen to its beat to syncronize your life onto the angel's steps.