Pas 40 vjet me pentagramet dhe tetë vjet me politikë, kompozitori dhe politikani Limos Dizdari është rikthyer në dashurinë e tij të parë, tek notat e muzikës dhe kultura. Ai ka lënë luksin dhe parfumin e kryeqytetit, sallat mondane dhe diskotekat e “Pab-et”, klubet dhe teatrot apo mjediset e filmit ku ka qenë i pranishëm përmes muzikës dhe ka ardhur si një Robinson Kruzo në qytezën e Ksamilit. Limos Dizdari, njeriu që nuk ka moshë, personaliteti i muzikës së lehtë, autori himnit të këngës “Këputa një gjethe dafine” të famshmes këngë që e zbriti si nga qiejt për ta bërë tokësore dhe mbar popullore, ka filluar një ndërmarrje të madhe.

Ai ka filluar të ringrej nga hiçi një nga kinoteatrot më pikante, atë të Ksamilit e cila për shumë vite ishte shndërruar në një gërmadhë tek e cila flinin ditën kafshët dhe natën sundonin klandestinët në pritje të zbarkimit matanë detit në ishujt jonian. Ka më shumë se gjashtë muaj që ai ka nisur një ndërmarrje e cila të ngjanë si t’i futesh detit në këmbë. Po pretendimet e Dizdarit i kapërcejnë të zakonshmet. Ai është personi që di të nxjerrë si nga fundi i detit koralet dhe smeraldet e fshehura në mijëra vjet.

Për sarandiotët Limosi është personi i njohur pasi në dekadat e vitet e shkuara ai ngriti artin e këngës dhe muzikës në një piedestal të rëndësishëm. Ai arriti të krijoj një korr me 1200 këngëtarë në të cilin gjeje tërë moshat dhe profesionet e qytetit të Sarandës. Dhe tërë këtë, fal pasionit dhe talentit i cili i ka mbajtur zgjuar ndjenjat e këngës dhe muzikës ndër vite. Po për të mësuar mbi iniciativën më të re të tij le t’ia lemë atij fjalën për të njohur tërë lexuesit e gazetës tonë për të mësuar se si ende ka njerëz që pasionin e vendosin në themel të punës dhe e bëjnë motiv të jetës së tyre edhe kur gjykohet se i kanë përmbushur ambiciet.

Më poshtë vet ai le të flas për veten, muzikantin, politikanin, mësuesin, bashkimet e ndarjet me të parët e politikës, le të na thotë se si iku kur ishte vetëm 7 vjeç në konkursin e muzikës, le të tregoj në se është i penduari politikës, i dashuruari i partive që zgjodhi se është miku apo “armiku” i Nanos dhe i qejfmbetur nga **** apo mbetet po ai rebeli me shpirtin vetëm te kënga.

- Jeni larguar nga Tirana dhe u gjejmë sot në një objekt që do të ndikojë pozitivisht jo vetëm për Ksamilin, por për gjithë zonën e jugut, cila është ideja juaj për këtë Pallat Kulture, si e keni gjykuar dhe çfarë ju ngacmoi për të ardhur deri në Ksamil?
Në fillim dhe jo në fund dëshiroj të bëj një komplimet për gazetën “Sot”. Është fjala për vendin që i lihet artistit dhe kulturës. Unë dëshiroj që edhe pjesa e shtypit tjetër të jetë e hapur dhe e dashur me artistët si dhe gazeta juaj, tani le të vazhdojmë. Unë kam qenë dëshmitar kur ndërtohej ky kompleks kulturor, kështu që Ksamili, atëherë kur hidhte shtat kjo qendër kulturore hidhte shtat edhe vetë qyteza.

Dhe aty nga vitet 1980 pamë se Ksamili qe bërë një Shqipërizë e vogël, ku kishte banorë të mbledhur nga gjithë vendi dhe Qendra Kulturore është shumë e domosdoshme, bëhet një element vërtet me efikasitet të lartë për afrimin dhe mirëkuptimin mes njerëzve. Unë pashë atëherë në vitet 1980 se si ngrihej kjo qendër, si rritej, si hidhte shtat, por pashë edhe atë se si filloi të denigrojë kjo godinë madhështore mbas viteve 1990, ku filloi të shkatërrohej dhe të humbiste çdo vlerë. Kam tentuar që të gjeja mënyrën e komunikimit me Sarandën dhe hodha vështrimin këtu në Ksamil tamam edhe për të ndërtuar një institucion shumë kompleks kulturor por jo me konceptin siç e kemi pasur në kohën e realizmit socialist, por një Qendër Kulturore që do t’i shërbejë jo vetëm komunitetit qytezës këtu por do t’i shërbejë edhe më shumë sidomos sezonit turistik, pra atij që e quajmë turizmit kulturor.

Njerëzit vijnë këtu, dhe këtu ka një det shumë të pastër, ka një popull shumë praktik, ka një dashuri shumë të veçantë për njerëzit, por mbaron dita me rrobat e banjës, me plazhin dhe vjen mbrëmja dhe njerëzit diku duhet të shkojnë të argëtohen, të marrin kulture. Njerëzit janë me shije të ndryshme dhe me kërkesa nga më të ndryshmet atëherë është e domosdoshme që kjo qendër të mund të funksionojë si e tillë, këtu të jetë edhe qendër argëtuese, por edhe qendër edukuese, por diku të jepet një koncert i gjallë, por diku tjetër mund të zhvillohet edhe një koncert vokali, por edhe operetë apo balet, pra gjithçka plus që duhet të jenë prezente edhe këto veprimtaritë e ndryshme “show“. Vërtet që në ambjentet verore koncertet funksionojnë jashtë por në kohën dimërore apo edhe në vende të caktuara janë të domosdoshme sallat enkas për të tilla veprimtari. Nga kjo pikëpamje ky vend këtu është i plotësuar.

Gjë tjetër është që ky kompleks kulturor mund dhe duhet të shërbejë edhe për shumë elementë të tjerë si për shembull për organizimin e takimeve të ndryshme të të gjitha llojeve, si takime kombëtare, por edhe më gjerë nga vendet e Europës. Pra mund të jenë takime zyrtare nga më të ndryshmet. Një gjë e tillë do të krijonte një mundësi shumë të mirë edhe për të dhënë impulse më të mëdha zhvillimit turistik dhe për të ndërgjegjësuar njerëzit dhe pushtetin vendor për të pasur një vizion më të qartë dhe më ambicioz për vetveten për këtë gjë. Madje një kolegu juaj e quajti këtë iniciativë timen për të transferuar një lloj mënyre të Kras Montanës edhe pse jo edhe kështu mund të ishte. Pra ideja është që a ka mundësi të bëjmë sa më shumë takime, sa më shumë prezantime, por edhe konkurse të ndryshme.

Përshembull në Sarandë është bërë vite më parë një konkurs i matematikës me shumë vlera dhe arritje dhe në këtë fushë kish se çfarë të thoshte Saranda dhe natyrisht këto vlera dhe tradita të mira nuk duhen lenë në heshtje, por duhen inkurajuar dhe të rikthehen. Unë shoh që duhen bërë festivale të muzikës popullore, të zërave të rinj, të ketë takime të këngëtarëve, të grupeve të ndryshme etj. Dhe unë me kërkesa të shumta ndaj vetes për ta bërë tamam këtë Qendër Kulturore që të rrezatojë kulturë kam dërguar projekte pranë Drejtorisë Arsimore, pranë Qendrës Kulturore, por edhe gjetkë tamam për të realizuar tamam funksionin shumëplanësh të kësaj Qendre Kulturore. Dhe kjo është edhe për një arsye tjetër se rreth këtij kompleksi kulturor do të grumbullohen shumë njerëz, shumë artistë të përmasave kombëtare me vlera shumë të spikatura, shumë të veçanta.

Këta do të vijnë jo vetëm të ekzekutojnë vetë por do të vijnë të marrin pjesë edhe me procesin e mësimdhënies dhe një arsye tjetër është ajo që këtu të ketë sa më shumë takime të natyrës së shkollave të verës, pra “Summer School”. Dhe për këtë unë erdha këtu bashkë me time shoqe, që është një pedagoge pianoje shumë e mirë bashkë me pianon që natyrisht do të ngrihen edhe grupet për ta mësuar atë.

Por në të njëjtën kohë në 2 tetor fillojnë këtu kurset e anglishtes që do të realizohen me një angazhim tepër, tepër korrekte. Siç e shikoni bashkë me ju kanë ardhur edhe këta miqtë e mi që të montojnë kompjuterat, që do të shërbejnë për mësimin e kompjuterit edhe këtu në qytezën e Ksamilit. E shoh që kanë interes dhe shoh që duan ta mësojnë kompjuterin nxënës shkollash por edhe të rritur. Pra kjo tregon se edhe këtu kanë etje për t’u njohur me kërkesat bashkëkohore.

- Futja e kurseve të ndryshme edhe këtu tregon se qendra do të jetë shumë funksionale?
Shumë funksionale, multifunksionale. Kurset e hapura këtu do të funksionojnë me një shkallë të lartë përgjegjshmërie nga ana e jonë. Së shpejti do të hapim edhe kurse për violinë, violonçel, për flaut, obojë, klarinetë, fagotë dhe ajo që do të them tani dhe që natyrisht është befasuese se unë i kam vënë qëllim vetes, kjo natyrisht edhe me dëshirën e bashkëshortes sime, Adrianës që brenda pesë vjetësh Ksamili të ketë orkestrën e vetë simfonike.

- Jeni i sigurt dhe e besoni që mund të arrihet një gjë e tillë në Ksamil?
Pyetja është jashtëzakonisht me vend nga ana e juaj dhe ju duhet ta besoni këtë gjë. Unë kam një dëshirë dhe një vullnet të hekurt për ta besuar këtë dhe jam i bindur se do ta realizoj, po, po do ta realizoj. Sigurisht që për këtë kërkohen dy elementë: mirëkuptimi që do të vijë nga prindërit dhe komuniteti këtu dhe s’ka arsye që të mungojë, sepse cili është ai prind që nuk do që fëmija i tij të ketë sy dhe mendje sa më të bukur, por të jetë është edhe gjetja e mirëkuptimit me shtetin, se shteti duhet ta kuptojë që është i përgjegjshëm ai që ka ndërmarrë gjithë këtë veprimtari të kësaj qendre kolosale.

- Si bëri Limosi që iku nga Tirana? Mos vallë kërkoni një aventurë apo doni të thoni se mbeteni ende një njeri që mundet të rikthej vlerat e dikurshme të artit, muzikës të gjallëroj një qendër e cila deri tani ishte një gërmadhë?
Unë kam ikur nga Tirana duke mos u shqetësuar që e kam lenë atë. Jam i kënaqur dhe i lumtur që jam këtu. Unë e kam gjetur zgjidhjen në tre mënyra për të mbushur jetën time këtu: E para merrem me një punë konkrete që është në favor të interesave të një komuniteti, e dyta me vete kam një piano dhe unë po i rikthehem përsëri procesit tim krijues. Dhe ajo që konstatoj është se pianoja nuk më paska marrë inat, akoma vazhdon të më dashurojë dhe e treta kam një shok shumë të mirë që është libri dhe që nuk e shkëput asnjëherë dhe natyrisht jeta me të më mbushet këndshëm. Unë e ndjej që ashtu si unë, si Adriana, fëmijët e mi, por edhe gjithë të tjerët që vijnë këtu janë që të gjithë miq të librit, miq të interesave të kulturës, artit, për të bukurën. Kjo do të jetë një shembull konkret për çdo gjë.

- Sa kohë keni që keni ardhur e jetoni në Ksamil?
Po bëhen gati 8 muaj.
- Janë të afërt ksamiljotët me ty?
Shumë.
- Mos vallë ndjehesh i tepërt këtu?
Jo, përkundrazi, jam jashtëzakonisht miqësor me ta.
- Godina që ju rikonstruktoni ka ngelur ajo që ka qenë dikur apo mos janë bërë edhe ndryshime?
Unë nuk kam prekur anën arkitektonike të godinës, sepse arkitektura e saj është shumë e mirë dhe shumë e saktë. Por kam bërë punime të rehabilitimit pothuajse në shkallën gati 100 për qind sepse godina ka qenë pothuajse shumë e rrënuar dhe shpenzimi për rehabilitimin e saj ka qenë shumë më i madh se sa i pritshmi.

- Po të bëhet një llogari sa kanë qenë shpenzimet tuaja deri tani për rehabilitimin e godinës. Ka vallë kooperim në këtë mes me shtetin, apo kemi të bëjmë me një kredi të marrë nga ana e juaj?
Shpenzimet deri tani e kanë kaluar 250 milionë lekë të vjetra. Të gjitha këto i kam nga një kredi që kam marrë nga Banka Kombëtare Tregtare, por duke lenë garant edhe shtëpinë time në Tiranë. Për të realizuar gjithë këtë ndërmarrje timen kam gjetur mbështetje dhe mirëkuptim nga drejtori i Bankës Kombëtare Tregtare që është një shtetas turk, por edhe nga drejtori i degës rajonale të kësaj Banke këtu në Sarandë, Dhimitër Gjoni. Të dy këta njerëz më kanë ndihmuar në një mënyrë tepër të posaçme dhe korrekte, duke qenë shumë të preokupuar se si e si të më ndihmonin në mënyrë sa më të shpejtë pa më krijuar asnjë vështirësi. Por e shoh që mund të duhen edhe të tjera lekë për ta përfunduar gjithë objektin. Se deri tani është mbyllur vetëm faza e parë e rikonstruksionit të godinës.

- E shohim që juve konkretisht jeni në një ndërmarrje të jashtëzakonshme, cili është raporti i pjesës komerciale, i pjesës artistike i pjesës ideale dhe i pjesës interferuese të kolegëve tuaj të vendit, të jashtëm që do të jenë faktor ndihmues për veprën tuaj në Ksamil.
Ardhja ime këtu ka lidhje me interesa artistike dhe intelektuale dhe absolutisht jam i bindur që kështu siç mendoj unë mendojnë edhe kolegët e mi. Deri tani kanë ardhur këtu shumë njerëz të njohur të fushës së artit, të cilët më kanë vlerësuar ka vizioni i këndvështrimit tim të këtij objekti dhe nga forca e këmbënguljes si përshembull ka ardhur, poeti Betim Muço që nga Amerika, Enver Isufi skenarist e libretist i shquar i estradës së Sarandës, Kiço Blushi, por edhe Artur Zonja, Gjergj Zheji, Nasho Jorgaqi, Robert Radoja, Ibrahim Madhi, Margarita Kristidhi.

-Ju latë vite më parë muzikën, u bëtë politikan. Më pas Kryetar i Lidhjes së Shkrimtarëve dhe Artistëve të Shqipërisë. U ndatë me Nanon u “dashuruat” me Metën. Tani ndiheni i braktisur, i sakrifikuar, i anatemuar, i mërzitur apo i lodhur nga grindjet politike?
Unë u futa në politikë dhe mendoj se dhashë atje diçka nga shpirti dhe personaliteti im. Ju e dini që pas 1990-ës mund të zije radhën në PD. Unë edhe pse nga shtresë e pasur u futa me të majtën. Më pas u bëra deputet. Isha në PS dhe u zgjodha dy herë deputet. Së fundi deputet i Delvinës. Për shumë vite kam qenë në radhët e para të atyre që mbështetnin Nanon. Unë kam shkelur mbi personalitetin tim. Po këtë e bëja se shihja të mirat e tij. Gjatë shumë kthesave të mëdha se periudha e drejtimit nga socialistët ka qenë e trazuar unë kam qenë në krah të Nanos jo për konformizëm. Po sa ashtu gjykoja. Në këtë rreshtim të vullnetshëm unë mbroja anët e mira të tij të cilat nuk i kanë munguar. Po erdhi një ditë që unë u trondita shumë me tërë atë kosto politike që solli drejtimi i PS. Dhe u rreshtova në grupin e politikanëve që themeluan LSI. Unë nuk u largova nga PS se desha të bëja më shumë karrierë në parti të tjera qoftë edhe LSI. Po atje shkova përsëri me idealizmin tim.

Më pas unë pashë se edhe atje nuk ishte ndryshe jo në kuptimin politikë as të mjedisit, por atë të bërrylave. Në një moment kur kisha ikur nga PS dhe i isha bashkuar LSI-së më pyet Hetem Ruka dhe më tha, “Limos, eja atje ku ke qenë se nuk shkon të ikësh. Pastaj më pyeti. Hë si thua? Je më mirë me LSI-në apo me PS-ën?”. Si përgjigje i tregova historinë e gjyshes time. Ajo më tregonte se ishte martuar tri herë. Jo nga malli, por nga halli. Burri i parë i kishte vdekur. Punonte doganier para 1940-së në Igumenicë. Më pas u martua në Tepelenë. Dhe atje burri i vdiq. Së treti në Golem të Gjirokastrës. Pra jeta e bëri të martohej tre herë. Dhe kur e pyesja se cili nga burrat ishte më i miri, njeri prej tyre, i treti gjyshi im ajo më tregonte, “I pari ishte “qejfli”, i dyti ishte “edhe edhe”, dhe i treti. “Pirdh në te”. Po duke qenë se i treti ishte gjyshi im i cili ishte fisnikë unë i thosha gjyshes po si flet kështu!?.

Dhe ajo qeshte. Kështu edhe partitë, Unë nuk do shkoja nga partia në parti se siç thoshte gjyshja ime të gjithë ishin njëlloj. Dhe ndryshimi ishte siç e përcaktonte gjyshja. Kështu edhe me partitë. Ato janë atje -atje. Dhe unë nuk mund të lija njërën e të zaptoja tjetrën. Dhe dua të nënvizoj se me politikën i kam mbyllur kapitujt. Tani i jam dorëzuar artit. Unë ndihem mirë në prehrin e muzikës para pianos, i lodhur dhe demoralizuar nga politika, por shumë i dashuruar me dashuritë e para, muzikën, librin, artin. Këtu jam tek vetvetja. Zot dhe mbret i dëshirave të mia që janë të pandara nga muzika dhe arti. Nuk ndihem i braktisur nga askush. Nuk jam i anatemuar nga askush. Sa për Lidhjen e Shkrimtarëve, atje isha si artist dhe në emër të artistëve. Vetëm puna ishte lidhja ime me Lidhjen.
-Tani ju jeni në një rifillim ku mendoni se do mbërrini?
Kam shumë plane. Shumë vullnet. Shumë forca. Dhe patjetër do arrij larg. Bashkë me ksamiliotët do ta bëjmë Shtëpinë e Kulturës “Dea” një pallat ku do të ziej muzika, arti, kultura, piktura, talentet e reja, dashuritë dhe kënaqësitë shpirtërore që sjell muzika dhe kënga. Atë që të jep muzika dhe arti zor ta arrish me politikë aq më tëpër në “shqiptarosherrpolitikën”.

__________________
The heaven's sound is composed inside your heart, listen to its beat to syncronize your life onto the angel's steps.