| Cfare ju duhet te dini? |
|
#1
| ||||
| ||||
| Pėrshėndetje tė gjithve. Duke pasur parasysh qė shumė prej njerėzve tė popullit tonė, pretendojnė se janė muslimanė, por pėr shkaqe tė ndryshme ata pak dinė pėr fenė e tyre, e si rrjellojė lindin shumė keqkuptime e shumė gjėra qė nuk i takojnė, i mvishen Islamit, vendosa tė hap njė temė me titull Tė njohim mė mirė Islamin. Kėtu, me ndihmėn e Allahut, do tė vendosi materiale nga tė cilat vizitorėt e kėtij forumi tė mėsojnė se cilat janė bazat e Islamit, tė mėsojnė mirėsitė e islamit pra se kush ėshtė feja Islame. Gjithashtu kush ka ndonjė gjė tė paqartė mund tė bėjė pyetje, por jo pėr debat, pra kush dėshiron tė bėjė pyetje mund ti bėjė dhe inshalla do ti pėrgjigjemi.
__________________ Sikur tė ishte deti ngjyrė pėr t'i shkruar fjalėt e Zotit tim, deti (uji i tij) do tė shterrej para se tė pėrfundojnė fjalėt e Zotit tim. |
|
#2
| ||||
| ||||
| Disa fjalė pėr LA ILAHE IL-LALL-LLAH Falenderimi i takon All-llahut, qė ėshtė i vetėm; paqja dhe shpėtimi i Tij qofshin mbi profetin Muham-med, qė nuk ka tjetėr pas tij, mbi familjen dhe shokėt e tij. LA ILAHE IL-LALL-LLAH (Nuk ka hyjni tjetėr qė meriton tė adhurohet, pos All-llahut) Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: Atėherė, dije se nuk ka Zot tjetėr pos All-llahut, . Suretu Muham-med, ajeti 19. Thotė i dėrguari i All-llahut (paqja dhe shpėtimi i Zotit qoftė mbi tė): Kush vdes, duke e ditur se nuk ka tė adhuruar tė vėrtetė, veē All-llahut, hyn nė xhen-net. Ky njėsim patjetėr duhet tė bie e tė burojė nga zemra, dhe ajo duhet ta dijė atė e tė punojė me ato gjėra qė janė nė pajtim me kėtė. Pėr kėtė dituri na urdhėron All-llahu i lartėsuar, sepse ajo ėshtė dituria pėr njėsimin e Tij. Ajo ėshtė detyrė e domosdoshme pėr ēdo musliman (pėr ēdo njeri) dhe nuk pėrjashtohet nga kjo asnjė nga krijesat, ēfarėdo qoftė ajo. Rruga e dijes pėr njėsimin (nuk ka tė adhuruar tė vėrtetė veē All-llahut) ka kėto kushte: 1- Mė e madhja: tė mendojė njeriu pėr emrat, cilėsitė dhe veprat e All-llahut tė lartėsuar, tė cilat tregojnė plotėsimin dhe madhėshtinė e Tij. Pėr kėtė adhurim tė Zotit njeriu duhet tė pėrpiqet me tė gjitha mundėsitė. All-llahu ėshtė Ai, i Cili meriton ēdo lavdėrim, falenderim, madhėshti dhe bukuri. 2- Tė dijė se All-llahu i lartėsuar ėshtė i vetėm nė adhurim, ėshtė Ai, i Cili vendos vetė pėr gjithė krijesat. 3- Tė dijė se All-llahu ėshtė i vetėm (nuk ka shok) pėr mirėsitė e jashtme dhe tė brendshme fetare dhe jetėsore dhe kjo ka lidhje me zemrėn. 4- Tė shikojė dhe tė dėgjojė pėr mirėsitė dhe ndihmėn e shpejtė, tė cilat ua zbret All-llahu i lartėsuar tė dashurve tė tij, si dhe pėr ndėshkimin qė u jep armiqve (politeistėve). Kjo dije ėshtė thirrje qė All-llahu ėshtė Njė, dhe vetėm Ai meriton tė adhurohet. 5- Tė njohė cilėsitė e idhujve, tė cilat disa i marrin pėr zota dhe i adhurojnė bashkė me All-llahun. Kėto idhuj janė tė mangėt nga tė gjitha anėt dhe tė varfėr. Ato (idhujt) nuk kanė pushtet qė tė bėjnė as mirė e as keq. Ato nuk kanė nė dorė as jetė, as vdekje dhe as ringjallje. Ato nuk mund tė ndihmojnė dhe as ti bėjnė dobi as edhe njė grimce tė vogėl (atomi). Ato nuk mund tė afrojnė tė mirėn dhe as tė largojnė tė keqen. Dhe pėr kėtė ėshtė e domosdoshme tė dimė qė All-llahu ėshtė Njė, qė nuk ka tė adhuruar tė vėrtetė veē Tij dhe tė gjitha adhurimet e tjera janė tė kotė, tė pavlerė dhe nuk lejohen. 6- Tė dijė se tė gjitha librat e zbritur nga All-llahu i lartėsuar pėr tek profetėt, vėrtetojnė njėsimin e All-llahut. 7- Tė dijė se mė tė veēantėt e krijesave, tė cilėt janė mė tė plotė nė moral, arsye e dije janė profetėt dhe dijetarėt, tė cilėt kanė dėshmuar All-llahun si tė vetmin Zot tė adhuruar me tė drejtė. 8- Tė dijė se argumentet tė cilat na i jep Zoti nė horizont dhe nė vetet tona tregojnė njėsimin e madhėrimin e Tij, krijimin, mjeshtėrinė, urtėsinė dhe gjėra tė tjera tė shumta tė panjohura nga ne pėr krijesat e Tij. Kėto janė rrugėt, tė cilat All-llahu i lartėsuar i ka shumuar, nė mėnyrė qė tė ftojmė krijesat me Nuk ka tė adhuruar tė vėrtetė, veē All-llahut dhe kėtė ftesė e filloi me librin e Tij. Njeriu patjetėr duhet tė arsyetojė dhe tė ketė siguri e dituri pėr kėtė. Ai duhet tė bashkohet, dhe tė fusė themele e tė ndėrtohet mbi bazat e njėsimit nė tė gjitha anėt. Kėshtu ngulitet ky besim dhe kjo dituri nė zemėr tė njeriut, kėshtu bėhet besimi si malet e larta dhe nuk lėkundet nga dyshimet e fantazitė edhe pse shtohen kotėsitė dhe pėrngjasimet, atij veēse i shtohet plotėsimi. Dhe pėr kėtė ai anon nė shikimin e argumentit dhe urdhėrit tė madh. Ky arsyetim ėshtė nė Kuranin e nderuar dhe ēdo mendim e gjykim duhet tė bazohet nė ajetet e tij, tė cilat janė fjala e All-llahut tė nderuar. Kurani ėshtė porta mė e madhe pėr dijen e njėsimit dhe pėrfitohen prej tij shpjegime tė shumta, qė mund tė gjenden vetėm aty. Sė fundi, dėshmija nuk ka tė adhuruar tė vėrtetė veē All-llahut kėrkon sinqeritet nė adhurim dhe tė gjitha gjėrat e tjera qė adhurohen (njerėz, engjėj etj) janė adhurime tė kota. Merita e adhurimit i takon vetėm All-llahut, i Cili ėshtė i vetėm. Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: Kjo, ngase All-llahu ėshtė Ai i vėrteti, dhe atė qė lusin ata pos tij ėshtė e kotė . Suretu El Haxh, ajeti 62. Punė, tė cilat bien nė kundėrshtim me fjalėn LA ILAHE IL-LALL-LLAH. Dije o vėlla musliman se All-llahu i lartėsuar e bėri detyrė pėr tė gjithė robėt e Tij, hyrjen dhe kapjen nė islam dhe ka ndaluar kundėrshtimin e asaj qė iu zbrit profetit Muham-med (paqja dhe shpėtimi i Zotit qoftė mbi tė), i cili i ftoi njerėzit pėr njėsim. All-llahu i lartėsuar e ka bėrė tė qartė, se kushdo qė e ndjek islamin, vėrtet ėshtė drejtuar dhe kushdo qė i kthen shpinėn, vėrtet ka humbur. Po kėshtu nė shumė ajete Kurani na thotė qė tė kemi kujdes nga llojet e shirkut dhe tė mohimit. Pėr kėtė, pėrmendin dijetarėt, muslimani del nga feja e tij (islami) nė shumė lloje. Kėto e prishin njėsimin e tij dhe lejohet pastaj gjaku dhe malli i tij. Shkurtimisht disa nga kėto rrugė tė rrezikshme janė: 1- Politeizmi (adhurimi i shumė zotave) nė adhurimin e All-llahut. Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: Ska dyshim se All-llahu nuk falė (mėkatin) ti pėrshkruhet atij shok (idhujtarinė) . Suretu En Nisaė, ajeti 48. 2- Ndėrmjetėsimi i dikujt tjetėr midis teje e Zotit. Ai, i cili i kėrkon ndihmė kėtij ndėrmjetėsi, i lutet atij dhe mbėshtetet tek ai, vėrtet ka mohuar. 3- Kush beson se udhėzimi dhe gjykimi i dikujt tjetėr, ėshtė mė i mirė se i profetit Muham-med (paqja dhe shpėtimi i Zotit qoftė mbi tė), ai ėshtė mohues. 4- Kush nuk mohon politeistėt, kush dyshon nė mohimin e tyre dhe ai i cili lavdėron idetė e tyre, ai ka mohuar. 5- Kush urren diēka, e cila ka ardhur prej profetit Muham-med (paqja dhe shpėtimi i Zotit qoftė mbi tė) edhe sikur tė punojė me tė, vėrtet ka mohuar. Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: Kėtė pėr shkak se ata e urrejtėn atė qė e zbriti All-llahu, prandaj atyre ua zhduk veprat. Suretu Muham-med, ajeti 9. 6- Kush tallet me shpėrblimin dhe ndėrshkimin e Zotit, tė cilat i ka njoftuar profeti (paqja dhe shpėtimi i Zotit qoftė mbi tė) ose me ndonjė gjė brenda fesė islame, ai ka mohuar. Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: Thuaju: A me All-llahun, librin dhe tė dėrguarin e Tij talleni? Mos kėrkoni fare ndjesė, ju pasiqė besuat , keni mohuar . Suretu Et Teube, ajeti 65-66. 7- Kush vepron magjinė ose kėnaqet me tė, ai ka mohuar. Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: E ata tė dy nuk i mėsonin askujt (magjinė) para se ti thonin: Ne jemi vetėm sprovė, pra mos u bė i pafe! . Suretu El Bekare, ajeti 102. 8- Kush ndihmon dhe bashkėpunon me politeistėt kundėr besimtarėve, ai me tė vėrtetė ka mohuar. Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: E kush prej jush i miqėson ata, ai ėshtė prej tyre. Vėrtet All-llahu nuk vė nė rrugė tė drejtė popullin zullumqarė. Suretu El Maide, ajeti 51. 9- Kush beson se mund tė gjejė njė sheriat (ligj) mė tė plotė se ai i profetit Muham-med (paqja dhe shpėtimi i Zotit qoftė mbi tė), ai ėshtė mohues. Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: E, kush kėrkon fe tjetėr, pėrveē fesė islame, atij kurrsesi nuk i pranohet dhe ai nė botėn tjetėr ėshtė nga tė dėshpėruarit. Suretu Ali Imran, ajeti 85. 10- Kush e di, dhe i kthen shpinėn fesė sė Zotit, nuk e mėson dhe nuk punon me tė, ai ka mohuar. Thotė All-llahu i lartėsuar nė Kuran: E, kush ėshtė mė zullumqarė se ai qė kėshillohet me ajetet e Zotit tė vet, e pastaj u kthen shpinėn atyre? Ne me siguri do tė hakmerremi kundėr kriminelėve. Suretu Es Sexhde, ajeti 22. Nuk ka dallim nė tė gjitha kėto gjėra, dhe kėto janė tė rrezikshme. Prandaj ėshtė detyrė pėr muslimanin qė tė ketė frikė dhe kujdes pėr veten e tij. Kėrkojmė mbrojtje prej All-llahut pėr punėt tona, nė mėnyrė qė tė mos marrim zemėrimin dhe dėnimin e Tij, paqja dhe mėshira e All-llahut qoftė mbi mė tė mirin e krijesave, profetin Muham-med, familjen dhe shokėt e tij.
__________________ Sikur tė ishte deti ngjyrė pėr t'i shkruar fjalėt e Zotit tim, deti (uji i tij) do tė shterrej para se tė pėrfundojnė fjalėt e Zotit tim. |
|
#3
| ||||
| ||||
| Vetėm Allahun e falenderojmė dhe vetėm prej tj ndihmė dhe falje kėrkojmė. E lusim Allahun qė tė na ruaj prej sė keqės sė e cila ėshtė pasojė e vetėvetėve, punėve tona. Atė qė Allahu e udhėzon, orienton pėr tė njohur dhe pasuar rrugėn e drejtė nuk ka se kush ta devojojė prej asaj dhe atė qė Allahu e devijon nga rruga e drejtė nuk ka kush ta udhėzoj. Dėshmoj se nuk ka Zot tė adhuruar qė meriton adhurimin me tė drejtė pėrveē Allahut i Vetėm dhe i Pa shok dhe se Muhammedi alejhi selam ėshtė rob dhe i dėrguar i Tij, mėshirė dhe paqe pėr tė gjithė botėrat. O ju tė cilėt keni besuar frikėsojuni Allahut ashtu siē e meriton dhe vdekja mos t`ju gjejė vetėm se duke qenė nė fenė Islame [Ali Imran: 103] O ju njerėz, frikėsojuni Zotit tuaj i Cili u krijoj nga njė vetje tė vetme dhe krijoi prej tij bashkshorten e tij, prej kėtyre bashkė krijoi shumė burra dhe gra. Frikėsojuni Allahut me Emrin e tė Cilit pėrbetoheni dhe ruajeni lidhjet farefisnore ndėrmjet jush, me tė vėrtetė Allahu ėshtė mbikqyrės mbi ju [En Nisa: 1] O ju tė cilėt keni besuar frikėsojuni Allahut dhe thoni thėnie tė mira dhe tė drejta, e kush i bindet Allahut dhe tė Dėrguarit tė Tij me tė vėrtetė ka fituar fitim tė madh [El Ahzab: 70] E nė vijim: Fjala mė e drejtė e mė e mirė e ruajtur ėshtė fjala e Allahut, udhėzimi mė i sukseshėm dhe mė i drejtė ėshtė pėr nė rrugėn e drejtė ėshtė udhėzimi qė ka zgjedhur Muhammedi alejhi selam. Nuk ka dyshim se punėt mė tė kėqia janė shpikjet, risitė nė fenė e Allahut dhe se ē`do shpikje konsiderohet bidat dhe se ē`do bidat ėshtė humbje dhe se ē`do humbje e ka vendin nė zjarr. Tė nderuar vėllezėr besimtar ! Le tė jetė takimi ynė sot me njė pyetje e cila megjithėse e thjeshtė kėrkon prej nesh meditim. Cila ėshtė kjo pyetje? Pėrse jemi krijuar ? Kur njeriu mediton sado pak nė krijim e university, qiejve, vetė trupit tė tij kupton diēka tepėr tė rėndėsishme dhe tė pamohueshme e cila ėshtė se nuk ka dyshim se ka ardhur pėr njė qėllim nė kėtė jetė. Se pėrndryshe do tė pėrjashtohej nga ky rregull i pėrkryer me tė cilin ėshtė pėrfshirė ēdo krijesė dhe pėrjashtimi ėshtė ėshtė me pasoja, siē u panė pasojat e pėrjashtimit tė popullit tė Adit, Themudit etj. Duke nisur kėshtu meditimin nga trupat qiellor, galaktikat: Ai ėshtė qė krijoi natėn e ditėn, diellin e hėnėn dhe secili prej tyre noton nė orbitė. [Enbija: 23] Atij nuk mund t'i fshihet as nė qiej e as nė tokė sendi sa grimca, e as mė i vogėl, e as mė i madh, vetėm se janė tė regjistruar nė librin e qartė[Sebe: 3]. Pėr tė gjitha kėto Allahu i Madhėruar thotė: Ai ėshtė qė vetėm Atij i takon sundimi i qiejve dhe i tokės, Ai nuk ka as fėmijė e as nuk ka shok nė sundimin e Tij. Ai krijoi ēdo gjė, duke e pėrsosur nė mėnyrė tė qartė e tė matur [Furkan: 2] Ngaqė ėshtė anormale, jollogjike qė disa gjera tė cilat nuk llogjikojnė tė bėjnė vepra kaq llogjike, gjė qė detyrimisht na e obligon neve besimin nė Zotin e vetėm, Krijuesin e pashembullt, Atė nė dorėn e tė Cilit ndodhet gjithēka dhe mjafton njė urdhėr prej tij pėr ēdo gjė qė Ai dėshiron tė bėjė, bėhet pa diskutim, ēdo gjė ėshtė e mbaruar. Kur Ai dėshiron ndonjė send, urdhėri i Tij ėshtė vetėm t'i thotė: Bėhu! Ai menjėherė bėhet [Jasin: 82] Nėse njeriu, megjithėse njė krijesė e dobėt, problematike, me halle, strese, punė, tė meta e sėmundje mundohet qė kur tė bėjė diēka ta bėjė me njė qėllim tė caktuar, pėr tė pėrfitura dhe pėr tė plotėsuar, lehtėsuar diēka nga tė metat, paaftėsitė qė ėshtė krijuar nė dhe me to. Atėherė Zoti i Plotėfuqishėm - El Kadir, Rriskė sjellėsi Err rrezak, Furnizuesi, I Gjalli El Hajj, I Pėrherėshmi El Kajjum, Mbajtėsi i qiejve tė tokės, Sunduesi El Melik, Krijuesi El Khalik, I Pa tė meta El Kudus, Ai qė Emrat e bukur dhe Cilėsitė mė tė larta e absolute, pėrse e krijoi njeriun tė cilin e cilėsoi duke thėnė: Vėrtet, Ne e krijuam njerin nė formėn mė tė bukur. [Et Tinė: 4] Ē`do gjė qė ndodhet nė qiej e nė tokė e ka nėnshtruar nė interesin, dobinė tuaj. Si mirėsi qė i ka dhuruar prej Tij. [El Xhathije:13] Shih ē`do gjė qė tė rrethon tė ėhstė nėnshtruar me hir, siē ėshtė rasti i ē`do gjėje qė zotėron, apo me pahir kur ti e pėrvetson pa dėshirn e saj, siē ėshtė rasti me kafshėt e egra. Ē`do gjė e ka njė qėllim, po ti o njeri qė me mendjen tėnde tė ndritur po shpik e po bėn mrekullira, a e ke kuptuar pėrse ke ardhur nė kėtė botė pėr tė shtyrė kėtė jetė, atėherė mė mirė pėr ty tė mosh jesh. Nėse thua se ke ardhur pėr tė pasur pasuri e pasardhės e katandi, atėherė hidh pak vėshtrimin tek njė klasė gjallesash poshtė teje, nuk ka asnjė dallim ndėrmjet teje dhe atyre, prandaj dhe Zoti i Cili e ngriti njeriun nė ajetet e lartė pėrmendura kur nuk e njeh dhe e di qėllimin e krijimit i cilėson duke thėnė: Ata janė porsi kafshėt, (madje) edhe mė tė humbur. [Et Tinė: 5] Kurse njeriu, kjo krijesė e Zotit e pėrkryer ėshtė e mundur qė tė mos dijė pse ėshtė krijuar ?! Atėherė le tė pėrqėndrohemi nė pėrgjigjen: Unė nuk i krijova xhinėt dhe njerėzit vetėm qė tė mė adhurojnė, nuk kėrkoj prej tyre ndonjė furnizim e as dėshiroj tė mė ushqejnė ata. Me tė vėrtetė All-llahu ėshtė Furnizues i madh, Fuqiploti. [Edh Dharijat: 56-58] Pėrqėndrohu mirė vėllai im nė shprehjen e Allahut: Il-la li ja`abudun - vetėm se tė mė adhurojnė tė vetėm. Kujtoje vetėn tėnde sa herė qė mundohesh e stėrmundohesh e tė mbulojnė hallet e kėsaj bote, thuai vetės tėnde: O vete, mos harro qėllimin kryesor pėr tė cilin je krijuar? ky qėllim ėshtė tė adhurosh Zotin. Dikush mund tė shprehet gabimisht, tė thotė: Sipas teje duhet qė tė rrimė vetėm nė xhami Vėlla, Islami na mėson se qielli nuk hedh ar dhe argjend, porse gjithėsecili ėshtė i ngarkuar tė bėjė shkaqet, punėn, mundimin. Jo, por tė mundohesh me qėllim pėr hir tė Allahut ėshtė adhurim, tė mbjedhėsh nė arė , tė mėsosh nė fakultet pėr hirė tė Allahut ėshtė adhurim, tė lozėsh ėshtė adhurim. P.sh kur del nė mėngjes pėr punė, zyrė, nėse ke qėllim pėr hirė tė Allahut dhe e ke qėllimin se: O Allah dola pėr tė kėrkuar Rrizkun hallall, qė mos tė kėrkoj prej njerzve (lėmoshė), prandaj mė furnizo me hallall. Bėhet adhurim. Ne shpesh dėgjojmė puna ėshtė farz domethėnė adhurim. Nuk ka dyshim se ti dėshiron tė dish se si kthehet puna nė adhurim, se me tė vėrtetė ėshtė diēka me tepėr interes, atėherė pėrqėndrohu me vėmendje: Ē`do punė mund tė kthehet nė adhurim po tė ketė kėto dy kushte: 1. Tė bėhet pėr hirė tė Allahut 2. Mos tė bjerė (vepra qė ti kryen) nė kundėrshtim me ndonjė urdhėr tė Allahut tė Madhėruar. P.sh nėse thirret Ezani i Xhumasė, nėse do tė thuash se puna ėshtė farz Pasha Allahun, ti gėnjen se Allahu qė tė ka urdhėruar, udhėzuar pėr tė punuar ėshtė po Ai Allah qė ka thėnė: O ju qė besuat, kur bėhet thirrja pėr namaz, ditėn e xhumasė, ecni shpejt pėr aty ku pėrmendet Allahu (dėgjojeni hutben, faleni namazin), e lini shitblerjen, kjo ėshtė shumė mė e dobishme pėr ju nėse jeni qė e dini. E, kur tė kryhet namazi, atėherė shpėrndahuni nė tokė dhe kėrkoni begatitė e Allahut, por edhe pėrmendeni shpeshherė Allahun, ashtu qė tė gjeni shpėtim. [El Xhumuah: 9-10] Nėse do ta lėsh punėn dhe do t`i pėrgjigjesh thirrjes se ti je rob i Allahut dhe nėse nuk e lė punėn por lė urdhėrin e Allahut, kjo trego se ke kaluar nga rob i Allahut nė rob i epsheve tė tua. Nėse je rob i Allahut, pėrgjigju Nėse thua hė se nuk ka gjė, atėherė nuk je mė robi i Allahut por rob i vetės tėnde,e epshit tėnd. Pra mos harro qėllimin, nė ēdo gjė qė ti vepron, lėvizje, heshtje, shikim, meditim, tė jetė qėllimi, Zoti yt, Ai qė tė solli nė kėtė botė: I Cili krijoi vdekjen dhe jetėn pėr t`ju sprovuar juve se kush do tė kryejė veprat mė tė mira. [El Mulk: 2] Pra, vėllai im mos harro kėtė shprehje tė allahut tė Madhėruar mė tė mira, pra nuk ka thėnė tė mira, porse mė tė mira. Mos harro qėllimin, pėr shembull ai i cili pastron kėpucėt, po ta vėshtrosh do tė shohėsh se ėshtė i pėrqėndruar te kėpucėt e njerzėve, ndėrsa, bėje qėllimin tėnd tė lartė tė kėnaqesh Krijuesin tėnd dhe ēdo gjė pėrpara teje do tė pėrmirėsohet. Puno me botėn pa zemėr, se e ke lėnė xhami. Me kuptimin se nuk ėshtė vetėm kjo botė qėllimi yt kryesor. Edhe njė herė e pėrsėris se adhurues i Allahut nuk do tė thotė qė tė shkėputėsh nga kjo botė, porse tė dish si tė veprosh nė pėrdorim ēdo gjė nė tė mirė dhe drejtė njėsimit tė Allahut. Pėr kėtė arsye Allahu dėrgoi tė dėrguar qė ta njohin njerziminme arsyen e ekzistencės, me shkakun e krijimit qė tė dalin nga qorrsokakui streseve, halleve, problemeve dhe lehtėsimin e tyre. Pėr kėtė arsye Allahu i Madhėruar zgjodhi pėr ne Islamin si Fe tė pėrplotėsuar dhe se Allahu nuk pranoife tjetėr pėrveē saj, siē thotė Allahu nė Kur`an: Me tė vėrtetė feja e pranuar tek Allahu ėshtė Isami dhe kushdo qė ndjek fe tjetėr pėr tė adhuruar Zotin e tij nuk do t`i pranohet dhe Dtėn e Gykimit do tė jetė prej tė humburve [Ali Imran: 75] Fe bazė e tė cilės ėshtė Kur`ani (Libri i Allahut) dhe sunneti (fjalėt, veprat, rrugaa qė ka ndjekur i Dėrguari Muhammedi alejhi selam). Kur`ani, fjala e Allahut qė ka buruar prej Tij, pa kurrėfarė dyshimi nėpėrmjet ėngjėllit Xhibril tek Muhammedi alejhi selam. Muhammedi alejhi selam nuk e ka thėnė Kur`ani ėshtė nga vetja tij, epshet e tij, ēdo gjė qė fliste ishte shpallje hyjnore nga Allahu i Madhėruar. Muhammedi nuk flet nga vetja e epshet e tij [En Nexhm: 3-4] Dhe jo siē thonė intelektualėt injorantė pėrpara gjithė njerzimit Kur`anit tė shkruar Muhammedi. I mjeri ky pėr vetėn e tij, kur dihet historikisht se Muhammedi as shkruante, as lexonte dhe se Kur`ani ėshtė libėr i Shpallur, jo i shkruar nga Muhammedi. Edhe mė e keqja se ka kaluar gjithė kjo kohė nga gabimi i madh fatal edhe as qė kėrkohet falje megjithėse kanė kaluar kaq ditė. Allahu i Madhėruar thotė: Ne e zbritėm Kur`anin dhe Ne do ta mbrojmė atė [El Hixhr: 9] E lusim Allahun qė tė na dhurojė prej begative tė tij qė tė kuptojmė dhe meditojmė nė ajetėt e Tij. Allahun e lus qė tė na i fal gjynahet tona, me tė vėrtetė Ai ėshtė Falės, Mėshirues.
__________________ Sikur tė ishte deti ngjyrė pėr t'i shkruar fjalėt e Zotit tim, deti (uji i tij) do tė shterrej para se tė pėrfundojnė fjalėt e Zotit tim. |
|
#4
| ||||
| ||||
| 1. Muslimanėt e adhurojnė All-llahun, i cili ėshtė njė dhe i pashoq, dhe i cili i ka emrat mė tė bukur dhe cilėsitė mė tė larta. Kėshtu qė qėllimet dhe aspiratat e muslimanit janė tė pėrqėndruara te Zoti dhe Krijuesi i tij; ai i mbėshtetet Atij dhe prej Tij kėrkon ndihmė, durim dhe pėrkrahje; ai beson se All-llahu ėshtė i mundshėm pėr tė bėrė ēdo gjė, dhe nuk ka nevojė pėr grua apo djal. All-llahu i krijoi qiejt dhe tokėn; Ai jep jetė dhe vdekje; Ai ėshtė Krijuesi dhe Mbajtėsi prej tė cilit robi kėrkon furnizim. Ai ėshtė Gjithėdėgjuesi i Cili i pėrgjigjet lutjes sė robit tė Tij, dhe prej Tė Cilit robi shpreson pėrgjigje. Ai ėshtė i Gjithėmėshirshmi dhe Falėsi, tė Cilit robi i drejtohet me pendim kur bėn ndonjė mėkat ose kur ka mangėsi nė ndonjė adhurim. Ai ėshtė i Gjithėdituri dhe Gjithėshikuesi, i cili i dinė qėllimet dhe atė qė e fshehin njerėzit nė zemėr. Robi turpėrohet tė bėn mėkat duke e dėmtuar vetveten ose tė tjerėt, sepse Zoti i tij e mbikqyrė atė dhe e sheh ēka vepron ai. Ai e din se All-llahu ėshtė i Urti, i cili e sheh tė padukshmen, prandaj beson se ajo qė All-llahu e urdhėron ėshtė nė dobi tė tij, edhe nėse ai nuk mund ta kuptoj urtėsinė e saj. 2. Efektet e adhurimit nė zemrėn e muslimanit pėrshijnė kėtė: Namazi e mban robin nė kontakt me Zotin e tij; nėse ai e bėn atė me pėrulje dhe koncentrim, ai do tė ndihet i qetė dhe i sigurtė, sepse ai e lut njė Pėrkrahės tė Plotėfuqishėm, qė ėshtė All-llahu, qoftė i Lavdėruar dhe i Lartėsuar. Pėr kėtė shkak, Pejgamberi i fundit, Muhammedi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, e kishte zakon tė thoshte tė qetėsohemi me namaz. Nėse diēka e shqetėsonte atė, ai do tė nxitonte pėr tu falur. Ēdokush qė pėrballet me shqetėsime dhe sprova nė namaz do tė gjej fuqi, durim dhe ngushėllim sepse ai ėshtė duke i recituar fjalėt e Zotit tė vet, tė cilat nuk mund tė krahasohen me fjalėt ngushėllese tė ndonjė krijese. Nėse fjalėt e njė psikologu mund tė ofrojnė njė ngushėllim tė vogėl, ēka mendon pėr fjalėt e Atij i cili e ka krijuar psikologun? Zeqati e pastron shpirtin nga kopracia dhe egoizmi, dhe i mėson njerėzit qė tė jenė zemėrgjėrė dhe tu ndihmojnė tė varfėrve dhe atyre qė kanė nevojė. Kjo do tė sjellė shpėrblim tė madh nė Ditėn e Ringjalljes, njashtu sikurse format e tjera tė adhurimit. Zeqati nuk ėshtė i rėndė (ngarkesė), sikurse taksat e vendosura nga njerėzit; por ėshtė vetėm 2.5%, tė cilėn muslimani i sinqertė e paguan me gjithė dėshirė dhe nuk mundohet qė ik prej saj, apo tė pres derisa dikush ta ndjek atė. Agjėrimi do tė thotė pėrmbajtja nga ushqimi dhe nga marrėdhėniet intime. Ai ėshtė njė formė e adhurimit, dhe njė mėnyrė pėr ta shijuar urinė e atyre qė janė tė provuar me te. Ai poashtu na pėrkujton begatitė e Krijuesit, dhe sjell shpėrblim shumė tė madh. Haxhi ėshtė vizita e shtėpisė sė shejtė tė All-llahut, e cila ėshtė ndėrtuar nga Ibrahimi, alejhis-selam. Me kryerjen e haxhit ne e ēojmė nė vend urdhėrin e All-llahut dhe thirjen pėr tė ardhur dhe pėr ti takuar muslimanėt nga e gjithė bota. 3. Islami urdhėron ēdo gjė tė mirė dhe ngalon nga ēdo gjė e keqe. Ai nxit pėr sjellje tė mirė dhe trajtim adekuat ndaj tė tjerėve. Ai i urdhėron karakteristikat e mira si: sinqeritetin, durimin, maturinė, butėsinė, pėrulėsinė, modestinė, mbajtjen e premtimeve, dinjitetin, mėshirėn, drejtėsin, guximin, dashamirėsin, mjaftueshmėrin, pastėrtinė, sjelljen e mirė, tolerancėn, besnikėrin, mirėnjohjen ndaj dhuratave dhe vetėpėrmbajten nė kohėn e hidhėrimit. Islami e urdhėron muslimanin qė ti pėrmbush obligimet e veta ndaj prindėrve dhe ti mban lidhjet familjare, ti ndihmon atij qė ka nevojė, tė jetė i mėshirshėm me tė vegjėlit dhe ti respekton tė moshuarit, tė sillet mirė me robėrit dhe kafshėt, ti largon gjėrat e dėmshme nga rruga, tė fletė fjalė tė mira, tė falė nė kohėn kur ka mundėsi tė hakmeret, tė jetė i sinqertė me shokėt e tij musliman, ti plotėson nevojat e muslimanėve, ti jep borxhliut kohė pėr ta shpaguar borxhin e tij, tu jep pėrparėsi tė tjerėve, ti ngushėllon tė tjerėt, ti pėrshėndes njerėzit me fytyrė tė buzėqeshur, ti viziton tė sėmurėt, ta pėrkrah atė qė ėshtė i shtypur, tu jep dhurata shokėve, ti nderon mysafirėt, tė sillet mė gruan e tij mirė dhe tė shpenzon pėr atė dhe pėr fėmijėt, ta pėrhap selamin dhe tė kėrkon leje para se tė hyn nė shtėpinė e tjetėrkujt, qė tė mos sheh diēka private qė ai nuk don ta sheh. Disa jobesimtarė mund ti bėjn disa nga kėto vepra nga edukata dhe sjellja e mirė, mirėpo ata nuk kėrkojnė me kėte shpėrblimin e All-llahut dhe shpėtimin nė ditėn e gjykimit. Nėse i shikojmė gjėrat qė Islami i ka ndaluar, do tė vėrejmė se kjo ėshtė nė dobi tė individit dhe gjithė shoqėrisė. Tė gjitha kėto ndalesa shėrbejnė qė tė mbrohen relacionet nė mes robit dhe Zotit tė vet, dhe relacionet e tij me vetveten dhe shokėt e tij.
__________________ Sikur tė ishte deti ngjyrė pėr t'i shkruar fjalėt e Zotit tim, deti (uji i tij) do tė shterrej para se tė pėrfundojnė fjalėt e Zotit tim. |
|
#5
| ||||
| ||||
| Njeriut gjithmonė i intereson ajo atė ēfarė i jep dobi atij dhe ēfarė e mbron atė nga dėmi. Sidoqoftė pėr tė pėrmbushur kėtė njeriu duhet tė jetė i aftė tė kuptojė se ēfarė ėshtė e dėmshme pėr te. Ai duhet tė dijė pėr atė qė ka nevojė, tė besojė dhe ta dojė kėshtu qė ai mund tė marrė atė ēfarė ėshtė e dobishme, gjithashtu tė ndjehet mirė nė zgjedhjen e tij. Ai gjithashtu duhet tė dijė vėshtrimin e saktė dhe tė mirė qė do ta bėjė atė tė arrijė qėllimin e tij. Kjo e fundit kėrkon qė njeriu: 1. Ta dijė dėmin 2. Ēfarė rrugėsh duhet pėrdorur pėr t'iu shmangur atij Sigurisht njeriu nuk mund tė ketė udhėzimin mė tė mirė se ajo qė vjen nga Ai (Allahu). Nuk ka mė tė mirė se Ai qė nuk ka nevojė pėr askėnd, Ai qė ėshtė i pasur, Ai (Allahu) qė jep, Ai (Allahu) qė kontrollon shpirtin e njeriut. Njeriu ėshtė aq i varfėr pėrkundrejt Atij, Ai ėshtė Allahu Zoti i vėrtetė dhe i Vetėm. Njeriu vetėm se i sjell dėm vetes nėse kėrkon ndihmė nga tė tjerė pėrveē Allahut, Allahu ėshtė Ai i cili mund ta ndihmojė njeriun pėr t'iu shmangur ēdo dėmi, sepse nuk mund tė kryhet kjo pa vullnetin dhe fuqinė e Tij. Allahu dėrgoi librat e Tij dhe zgjodhi profetėt e Tij pėr ta udhėzuar njeriun; Ta njohė Zotin e tij ashtu siē Ai e ka pėrshkruar veten e Tij dhe Tė kėrkojė ndihmė vetėm prej Tij, duke jetuar sipas ligjeve tė Tij Njohja e emrave tė Allahut dhe atributeve tė Tij e ēlirojnė njeriun nga adhurimi i ēdo forme tė shpifur sepse krijesa ėshtė e dobėt dhe ka nevojė pėr Krijuesin, Allahun. Dija rreth Allahut e ēon njeriun tė njohė qė ai ėshtė krijuar pėr tė jetuar sipas rrugės sė Allahut siē ėshtė shpallur tė dėrguarit tė fundit Muhammedit salallahu alejhis ua selam, Kjo shpallje pėrmban njė kod tė kompletuar jetese, ēdo gjė qė ėshtė e dobishme ose e dėmshme ėshtė vendosur, kėshtu qė njeriu mund tė pėrqėndrojė jetėn e tij rreth kėsaj shpalljeje. Nėse njeriu kryen gabime dhe e di qė Allahu ėshtė shumė Falės ai do ti kthehet Atij dhe vetėm tek ai tė kthehet pėr falje: "Dije pra qė nuk ka tė adhuruar pėrveē Allahut dhe kėrko falje pėr mėkatet tuaja" [Kur'an: 47:19] ثshtė gabim tė mendohet ose besohet qė Allahu ka krijuar zota tė tjerė krahas tij, kėshtu qė njeriu ti kėrkojė atyre pėr ndihmė ti dojė dhe ti frikėsohet atyre, Ai ėshtė i njėjti Zot pėr tė gjitha kombet dhe popujt, Ai nuk ka urdhėruar qė njerėzit ti bėjnė yjet, zjarrin, Jezusin dhe Moisin etj , , , si zota krahas Tij, Ai subhane ua teala nuk mund tė jetė kontradiktor, Ai ka njė rrugė (islamin) qė i thėrret njerėzit pėr ta nėnshtruar vullnetin e tyre vetėm Atij, Ai paralajmėroi se nėse (edhe Muhammedi do tė bėnte shirk pra do tė besonte nė Zota tė tjerė pos Allahut atėherė puna e tij do tė jetė e dėshtuar): "Pasha Allahun, ty tė ėshtė shpallur, e edhe atyre para teje: Nėse i bėn shok (All-llahut), veprat tua janė tė asgjėsuara dhe ti do tė jesh prej tė humburve, Prandaj, vetėm All-llahun adhuroje dhe bėhu mirėnjohės![Kuran:39:65:66] Le ta dimė ēfarė Muhammedi, pejgamberi, njeriu i cili e njohu Allahun mė mirė, ka thėnė: "O Allah, unė kėrkoj strehim tek Ti pėr kėnaqėsinė tėnde dhe kundėr dėnimit Tėnd dhe nė faljen Tėnde dhe kundėr ndėshkimi Tėnd dhe tek Ti nga Ti, unė nuk mund tė tė Lavdėroj ashtu siē Ti mund tė Lavdėrosh veten", [Muslimi,Ebu Davudi,et-Tirmidhi dhe Ibėn Maxhe] "Unė e kam dorėzuar veten tek Ti, unė e kam drejtuar fytyrėn nga Ti, unė i kam besuar punėt e mija Ty, unė e kam lėnė shpindėn nė strehim tek Ti, me dėshirė dhe frikė tek Ti, nuk ka furnizim dhe mbijetesė pėrveē se tek Ty, Unė kam besim nė librin Tėnd tė cilin e zbrite dhe nė tė Dėrguarin Tėnd qė ti dėrgove", (Buhari,Muslim) Kur ne lexojmė nė Kur'an qė: "Atė qė All-llahu ua dhuron njerėzve nga mėshira e Tij, nuk ka kush qė mund ta pengojnė, e atė qė Ai e ndal, nuk ka kush qė mund ta lirojė pos Tij; Ai ėshtė Ngadhnjyesi, i Gjithdijshmi", [Kur'an 35:2] Dhe kur ne lexojmė: "Nėse Allahu ju dėmton me ndonjė gjė nuk ka kush qė mund ta heq atė pėrveē Tij, dhe nėse Ai tė sjell ndonjė tė mirė nuk ka kush qė mund t'ia heq kėtė tė mirė qė Ai ia jep kujdo nga robėrit e Tij dhe Ai ėshtė Shumėfalės, Mėshirues", [Kur'an 10:117] Ne duhet tė motivohemi pėr tu kthyer tek Ai, nė kohė tė mira dhe nė kohė tė vėshtira. Kur'ani e shpie njeriun tek njė ēlirim i vėrtetė nga ēdo lidhje e shtrembėr. Zemrės i sjell paqė. Ndihmon besimtarin kundėr hipokrizisė dhe tė pandershmes. Imagjino pėr shembull njė besimtarė qė pėrballet me njė problem nė punė; Ai shikon tė keqen dhe pėrballet me praktika tė palejuara, ai nuk frikėsohet pėr ta refuzuar ēfarė ėshtė e keqe, ai e di qė puna ėshtė vetėm njė mėnyrė pėr tė fituar furnizimin e Tij, ndėrsa ai nuk mund tė jetė i aftė pėr ta korigjuar ēfarė ėshtė e keqe, ai e di mirė se Allahu ėshtė ai qė furnizon, Nėse ai e lė punėn pėr hir tė Allahut, Allahu do ti jap njė punė mė tė mirė, Allahu thotė: " e kush iu pėrmbahet dispozitave tė All-llahut, atij Ai i hap rrugė, dhe e furnizon atė prej nga nuk e kujton fare, Kush i mbėshtetet All-llahut, Ai i mjafton atij, All-llahu realizon dėshirėn e vet dhe All-llahu ēdo gjėje ia ka caktuar kohėn (afatin)", [Kur'an 65:2-3] E mėsipėrmja e bėn tė nevojshme qė njeriu duhet tė varet tek Allahu duke i kėrkuar vetėm Atij ndihmė. Gjithashtu qė njeriu duhet ta dojė Allahun dhe ta adhurojė Atė, njė, tė vetėm, pėr tė fituar kėnaqėsinė e Tij dhe ndihmėn e Tij. A nuk ėshtė e vėrtetė qė njerėzit tė cilėt e konsiderojnė jetėn si njė "Qėllim final" pėrfundojnė nė adhurimin e shumė gjėrave nė tė?Ju i shikoni ata kėshtu aq tė kujdesshėm pėr ta pasė tė gjitha. Ata torturojnė vetet e tyre: dhimbje, vėshtirėsi dhe shqetėsim tė vazhdueshėm, duke i mbajtur duart e tyre nė banka; kredi pas kredie pėr tu mbajtur me "kėrkesat pėr zhvillim". Ata janė nėn kėrcėnim tė vazhdueshėm, dėshtim, e shikojnė vafėrinė nė sytė e tyre. Pejgamberi salallahu alejhis ua selam ka thėnė: "Allahu thotė: "O bir i Ademit; mbushe kohėn tėnde me adhurimin Tim dhe unė do ta mbush zemrėn tėnde me pasuri dhe pėrfundoi varfėrinė Tėnde, Por nėse ti nuk bėni kėshtu unė do ti bėjė duart tuaja tė zėna dhe unė nuk do ta ti jap fund varfėrisė tėnde", [Et-Tirmidhi ka thėnė qė ėshtė njė hadith hasen (i mirė)] Qėllimi jonė i ekzistimit nė tokė ėshtė mė i kuptueshėm sesa tė qėnurit rob i fitimeve tė kėsaj bote. Nuk ka jetė tė kuptueshme mė tė mirė sesa atė tė cilėn e ka pėrshkruar Krijuesi ynė, Allahu. Ēdo vepėr e bėrė sipas rrugės sė Allahut ėshtė njė vepėr adhurimi. Njeriu ka nevojė ndėrsa Allahu nuk ka nevojė pėr asgjė: "O ju njerėz, ju keni nevojė pėr All-llahun e All-llahu ėshtė i Pasur (nuk ka nevojė pėr ju); Ai ėshtė i Falėnderuari" [Kur'an 35:15]
__________________ Sikur tė ishte deti ngjyrė pėr t'i shkruar fjalėt e Zotit tim, deti (uji i tij) do tė shterrej para se tė pėrfundojnė fjalėt e Zotit tim. |
|
#6
| ||||
| ||||
| Te pershendes vella i nderuar ne qofte se nuk eshte e tepert te na spjegosh diq per muajin e shejte pasi qe veq po hym ne te
__________________ Njeri aketiv dhe gjith nje ne kerkim te diq te reje njeri i ndergjegjeshem ,modern,tolerante dhe njeri qe gjinin femrore e respekton nderon sepse eshte e vetmja krijes e cila e fascinon kur eshte ne pyetje bota e perbashket reale sepse une i urrej endrrat dhe e adhuroi realen sepse ne te jetoi. |
|
#7
| ||||
| ||||
| Tė gjithė ne dėshirojmė jetė tė mirė pa halle, shqetėsime e probleme. Po si ėshtė ajo jetė? Njė ditė Ibrahim Ed`hemi ishte me disa vėllezėr tė tij musliman dhe ishin duke ngrėnė ushqim ndėrsa iu drejtua duke iu thėnė: O vėllezėrit e mi sikur ta dinin sundimtarėt e fėmijėt e tyre se ēfarė jete tė mirė po jetojmė dhe ēfarė kėnaqėsie po ndiejmė nė adhurimin tonė ndaj Krijuesit Bujar, do tė donin tė na e merrnin atė qoftė edhe me armėt e tyre. Shumica e njerėzve sot mendojnė se jeta e mirė ėshtė nė tė qenurit milioner apo nė tė pasurit shumė gra apo nė tė shėtiturit nėpėr botė apo duke ndėrtuar pallate apo duke patur shumė fėmijė apo duke bėrė mėkate me alkool, imoralitet e gjėra tė tjera qė ia ka qejfi epshit. Oh sa i mjerė ėshtė ai qė kėshtu mendon Allahu I Lartmadhėrishėm paralajmėron: Kush ia kthen shpinėn dhikrit(Kuranit) Tim do ti japim atij jetė tė ngushtė (plot halle, vėshtirėsi, tė parehatshme) dhe do ta ngjallim Ditėn e Kijametit qorr (tė verbėr). (TaHa:124). A nuk e sheh se Allahu I Lartmadhėrishėm tha se edhe mėkatarit do ti japė jetė, por ēfarė jete? Do ti japė jetė plot shqetėsime. Atėherė pra ēfar ėshtė jeta e mirė? A me tė vėrtetė mendon se e din? Si jetohet pra ajo jeta e mirė me pasuri apo me dashuri? Jeta e mirė jetohet kur tė adhurosh sinqerisht Zotin tėnd. Po, po, kur ti falėsh dy rekate namaz pėr TĖ. Njė djalosh besimtar i mirė ishte shumė i varfėr dhe shpesh nuk kishte ushqim tjetėr pėrveē se bukė me vaj. Por ai shpesh recitonte duke thėnė: Nė dunja kam veē bukė me vaj, shpresoj tek Allahu shpėtim pastaj. Kur tė lexosh kėtė shembull, mendo hallin e shumė njerėzve sot . Allahu I Lartmadhėrishėm thotė: e nėse do ti numėronit dhuntitė e Allahut ndaj jush nuk do tia arrinit dot. Me tė vėrtetė njeriu ėshtė pėrbuzės e mohues i tė mirave. (Ibrahim:34) Po, me tė vėrtetė njeriu ėshtė pėrbuzės. Sot dikush ka shtėpi nė tė cilėn flen, ka makinė me tė cilėn lėviz, ka pasuri nga e cila ushqehet, ka grua e fėmijė e pastaj thotė: bėjmė durim nė caktimin e Allahut. Po a nuk e sheh ai se Allahu I Lartmadhėrishėm ia ka dhuruar tė gjitha dhe e ka kursyer nga sprova? A mos ėshtė kjo njėlloj mohimi i mirėsive tė dhėna prej Tij? O njeri! Ti a nuk je duke e parė se sa i pasur je? A don tė jetosh jetė tė mirė? Mos u mėrzit o robi i Allahut! Provoje njėherė tė shkosh nė njė nga shtėpitė e Allahut tė Lartmadhėrishėm, nė errėsirėn e mėngjesit apo tė mbrėmjes; hape Kuranin, harroje dunjanė pėr ato pak minuta me gjithė qė ka ajo. Lexo, lexo me kujdes, me gjuhė edhe me zemėr, pėrmende Allahun e Lartmadhėrishėm -Bujar e Fisnik. Pastaj pyete veten a gjete kėnaqėsi nė kėtė vepėr tė dashur pėr Krijuesin Fuqiplotė? Shpresoj qė po. E nėse jo, dije pra se ti je shkaku i humbjes apo i mosgjetjes sė kėsaj kėnaqėsie! Ti me mėkatet e tua po ndalon veten nga kėnaqėsia nė punė tė mira! Pastaj pyet dikush: zemra nuk po mė qetėsohet, kam shumė halle, pse kėshtu? Dikush e pyeti nė telefon njė mik tė tijin qė bėnte mėkate haptazi e i tha: Pashė Allahun, sot ke bėrė gibet, ke ke mė thuj a gjete rehatinė e shpirtit? Tė mė pėrgjigjesh drejtė, e mos mė gėnje!? Ai iu pėrgjigj: jo! Dikush shkoi tek njė dijetar dhe e pyeti: Nuk di ēfarė kam, jam nervoz, i shqetėsuar, shtėpia nuk mė pelqen, as kur jam me fėmijėt nuk mund tė gjej kėnaqėsi! Dijetari i tha: A mos je i varfėr? Ai u pėrgjigj: kam pasuri qė sia di fillin e fundin!Subhanallah! Allahu thotė: mos tė tė ēuditė ty pasuria dhe fėmijėt e tyre! Allahu don vetėm ti dėnojė me to nė dunja (Teube:55) Ēfarė dallimi ka kjo gjė nga ajo qė na tregon Pejgamberi, alejhis-selam: Tė them Subhanallah, Elhamdulilah, La ile he il Allah, Allahu ekber ėshtė mė e dashur pėr mua se ēdo gjė mbi tė cilėn lind dielli, Dhe ajeti: Ata burra dhe ato gra qė shumė e pėrmendin Allahun, Ai u ka premtuar atyre falje gjynahesh dhe shpėrblim tė madh (Ahzab:35) Don jetė tė mirė? Le tė jetė pra gjuha jote e lagėt nga tė pėrmendurit Allahun. Pejgamberi, alejhis-selam, flente nė njė shtrat prej kashte, vendoste dy gurė nga uria nė barkun e tij dhe qante. Tregon Bilali, radijallahu anhu, se hyri tek Pejgamberi, paqja dhe mėshira e Allahut qoftė mbi te, ta thėrrasė pėr sabahun dhe e gjeti duke qarė. A mendon ti se ai ka qenė i palumtur apo se ka dalė nga kjo dunja pa ndjerė kėnaqėsi nė tė? Jo asesi! Ka qenė i kėnaqur dhe Allahu ia zgjeroi gjoksin dhe ia mblodhi dunjanė para duarve tė tij. Ate, alejhis-selamin, e mohuan mushrikėt! I bėnė bllokadė, e lanė pa ushqim, e gjuajtėn me gurė, e nxorrėn nga Meka, ia thyen dhėmbin, ia shpuan faqen dhe iu mbushėn sandalet me gjak, shpifėn kundra familjes sė tij dhe ai ishte i rehatuar dhe i tha Omerit, radijallahu anhu, A nuk je i kėnaqur ata mosbesimtarė ta kenė dunjanė e ne ahiretin? Allahu thotė Ahireti tek Zoti yt ėshtė pėr tė devotshmit (Zuhruf:35) Sot ka prej muslimanėve injorantė qė kėrkojnė fetva qė tė konsiderohet i shpėtuar ai qė kryen vetvrasje! Jo, asnjėherė! Nė zjarr do tė jenė! Po a e dini pse duan ta bėjnė kėtė? A e vret veten ai qė jeton njė jetė tė mirė? Jo sepse nuk ka arsye! E ata duan ta vrasin veten qė tė shpėtojnė nga dėnimi e vuajtja qė po pėrjetojnė nė kėtė jetė! Dėnim e vuajtje tė shpirtit! Jo, mos ashtu! Pėrmende Zotin tėnd, falju Atij, kėrkoi falje. Kush lyp falje prej Allahut, Ai ia lehtėson hallet! Allahu thotė: Allahu nuk i dėnon ata sa tė jesh ti (o Muhammed) mes tyre(Enfal:33) Pejgamberi, alejhis-selam, vdiq! Pastaj ēfarė do tė ndodhte? Nė vazhdim tė kėtij ajeti Allahu thotė: Allahu nuk i dėnon ata (njerėzit) derisa ata janė duke kėrkuar falje mėkatesh (Enfal:33) A nuk e din pse vjen jeta e vėshtirė, fesadi e shkatėrrimi nė tokė? Nga gjynahet e kundėrshtimi e shkelja e kufinjve tė Allahut. E belaja kur vjen nuk largohet pėrveēse me pendim dhe istigfar. Mos tė tė mashtrojė dunjaja! Shumė njerėz duan fitore e krenari nė dunja e nė kohėn e sabahut flejnė! Kuran lexojnė vetėm nė namaz (edhe ate po u falėn!)? ! Si do vijė jeta e mirė me kėtė gjendje? Dobėsia ėshtė tek ne, mos shih kėnd tjetėr pos vetes! Tė pyes me ēfarė ushqehesh? Me ēfarė e hap iftarin tėnd kur agjėron? Me ēfarė tė duash dhe me ēka ta ka qejfi! Han ēfarė tė duash dhe tė pėlqen shpirti dhe pėrsėri nuk je i kėnaqur e i rehatuar!? Dėgjo pra: e pyetėn njė fshatar se me ēfarė ushqehet? -Nuk kam tjeter veē grurit, u pėrgjigj ai. -Po a ka lezet tė hash vetėm grurė?-i thanė. -Tė ha grurė e tė shpresoj shpėtimin pastaj tek Allahu, kjo ėshtė ushqimi mė i mirė!-tha ai. Sa ēudi! Ti mendon se si do tė jetosh pasnesėr, pas njė viti, pas 20-vitesh, si do tė jetė gjendja e fėmijve tuaj?! A harron se do ta lesh kėtė dunja sė bashku me ēfarė ka nė tė dhe po kėshtu do ta lėnė edhe ata qė vijnė pas teje? . Ky mendim i tepėrt pėr dunjanė i ēoi njerėzit nė mėkat! Po ata besimtarėt e mirė qė bėjnė jetė tė mirė, ata janė qė i njohin mirėsitė e Allahut. Vec ata qė janė tė mjerė i pėrbuzin mirėsitė e Allahut! A e din ti se sa i pasur je? A do ta jepje rininė tėnde pėr tė pasė pasuri por duke qenė plak i moshuar? Sigurisht qė jo! A do ta jepje gjuhėn tėnde e kurrė mė tė mos flasėsh nėse tė premtohet pasuri e madhe? Sigurisht qė jo! A e sheh pra se sa i pasur je dhe se sa Allahu tė ka nderuar? A e sheh se sa dhunti Ai I Lartmadhėrishėm tė ka dhuruar? E pyetėn njė besimtar qė kishte rreth 50-vjet e qė i falte namaz duke qarė shpesh nė tė: A gjete kėnaqėsi dhe ēfarė do tė dėshiroje tjetėr? U pėrgjigj e tha: do tė doja tė jetoj edhe 50vjet tė tjera e tė falja namaz sikur deri tani! Tė vertetėn e ka thėnė Pejgamberi, alejhis-selam: Mė ėshtė bėrė kėnaqėsia ime nė namaz. Me tė vėrtetė mė tė lumturit qė jetojnė mbi tokė janė besimtarėt nė Allahun: Kush bėn punė tė mirė duke qėnė besimtar qoftė burrė apo grua do ti japim atij jetė tė mirė (Nahl:97) A don jetė tė mirė? Veni pra kufi vetes dhe fal 5-namazet, mundėsisht me xhemat. Kur Seid ibėn Musejjeb ishte nė shtratin e vdekjes e pa tė birin duke qarė dhe e pyeti:-pse qan o biri im? Ai iu pėrgjigj se mė vjen keq pėr ty! . Seidi i tha: mos qaj pėr mua, por qaj pėr veten tėnde! Unė 40-vjet kam falė namazin nė xhaminė e Pejgamberit, alejhis-selam, duke qenė nė xhami para se tė thirrej ezani. Allahu I Lartmadhėrishėm thotė: Ata qė besuan u qetėsohen zemrat me pėrmendjen e Allahut (Rad:28) A don jetė tė mirė? Kur tė shkosh tė falėsh sabahun nė xhami, pas namazit rri pak aty pėrmende Krijuesin tėnd dhe madhėroje Atė, falenderoje Atė! Tregohet se Abdullah ibėn Mubarek me shokėt e tij prisnin namazin e jacisė qė prej kohės sė akshamit duke pėrmend Allahun nė vete apo duke lexuar Kuran. Shumė njerėz sot, sa hyjnė nė xhami, i nisin muhabetet e dunjasė, pas sabahut e harrojnė dhikrin e flasin pėr dunja. Leje pra njėherė dunjanė, tė paktėn duke qenė brenda nė xhami, o robi i Allahut ! Njė herė kur doli Pejgamberi, alejhis-selam, pėr namaz tė jacisė i gjeti sahabet ashtu si i kishte lėnė pas akshamit dhe i pyeti: -ēfarė keni bėrė kėtu qysh prej kohės sė akshamit? Ata iu pėrgjigjėn: -e falėm njerin namaz dhe e pritėm tjetrin. A e din si e pritėn? Duke lexuar Kuran e duke bėrė ibadet dhe istigfar. Pastaj ata bėnė ashtu edhe herė tė tjera derisa njeherė Pejgamberi u tha: Dėshmoj pėr ju se Allahu I Lartmadhėrishėm krenohet para melaikeve me ju duke u thėnė:A i shikoni robėt e mi? Aliun, radijallahu anhu, e dėgjuan njėherė nė xhami duke thėnė pas namazit tė sabahut, kur iu kujtua dunjaja: Oj dunja ik prej meje e kėrko dikė tjetėr dhe pastaj qau. Dy fjalė janė tė lehta pėr gjuhėn, tė rėnda nė peshojėn e Ditės sė Gjykimit e tė dashura pėr Allahun; SubhanAllahi ve bihamdihi SubhanAllahi-l-adhim. Sa herė i ke thėnė ato sot? A ke thėnė La ilahe il-lall-llah sot? A don jetė tė mirė? Pendohu, leri gjynahet, pėrkujtohu! Mjaft mė, se gjyhahet po ta ngushtojnė jetėn! Allahu I Lartmadhėrishėm i thirri nė pendim tė krishterėt dhe ata qė i keqtrajtuan besimtarėt, e ti ēfarė po pret? A don jetė tė mirė? Thuaj: pendohem tek Allahu! Tė parėt e mirė thonin: nuk ka hajr prej syve tė mi nėse nuk lotojnė pėr Allahun. Mos u habit e tė mendosh se e gjetėn lumturinė ata qė ia kanė kthyer shpinėn Allahut e qeshin me fytyrat e tyre. Jo, nė asnjė mėnyrė ! Ata me zemrat e tyre janė mė fatkeqėt. Nė natėn e 27 tė Ramadanit pėr tė cilėn mendohet se ėshtė Nata e Kadrit i sheh xhamiat plot; njerėzit luten, falen, lexojnė Kuran. E ndoshta ka mes tyre ndonjė qė njė sexhde nuk e bėn pėr Allahun gjatė gjithė vitit. E presin Natėn e Kadrit tė pendohen e nuk e dinė se ndoshta Allahu ia merr shpirtin para se tė vijė ajo natė e pastaj nė Kijamet e shohin veten para xhehenemit! Mendo mirė si don tė jetosh! Muhamed ibėn Vasia ishte njė besimtar tė cilit para se tė vdesė i tha dikush: lajm i mirė pėr ty, njerėzit po flasin mirė pėr ty, po bėjnė dua pėr ty. Ai e shikoi atė qė ia dha kėtė lajm, nga sytė i dolėn lotėt e tha: Ēfar mund tė mė ndihmojnė mua ato, nėse mė lidhen duart e kėmbėt e hidhem nė dėnim? Jeto i qetė, i pasur qofsh apo i varfėr; jeto i kėnaqur me atė qė tė dha Allahu I Lartmadhėrishėm! Allahu thotė: Nuk u bie fatkeqėsi pėrveē se me lejen (caktimin) e Allahut, e kush i beson Allahut ia udhėzon zemrėn(Tegabun :11) Me tė vėrtetė kush i beson Allahut ia udhėzon zemrėn e ia zgjeron gjoksin. A i ke parė ato njerėz qė nuk kanė rehati por veē i sheh duke diskutuar: filani ka shumė pasuri, filani mė ka bėrė kėtė tė keqe, filani mė ka hak se mė ka fyer ? A don jetė tė qetė? Faljau krijesave tė dobėta e mbėshtetju Krijuesit tė Plotfuqishėm . I thanė njė tė menēuri: po tė pėrgojojnė. ai iu pėrgjigj: ja kam falė atij. E Allahu I Lartmadhėrishėm thotė: E ato qė ja falin njerėzve, Allahu i don punėmirėt(Ali Imran:134) Mos u ēudit qė tė pėrgojojnė se njeriu ėshtė i prirur tė mohojė. Ali ibėn Husejnin, pra nipin e Aliut, radijallahu anhu, e shau dikush. Ai e thirri atė person e i tha: -Ajo cfare the ti pėr mua ėshtė shumė pak, a mos ke nevojė pėr diēka? Pastaj i fali atij rroba e tė holla. Njeriu kur e pa kėtė sjellje tha: pėr Allahun betohem se ti je prej pasardhėsve tė Pejgamberit, sal-lallahu alejhi ve sel-lem! A don tė jetosh pra jetė tė qetė? Allahu thotė: ktheje tė keqen me tė mirė se ndoshta ai me tė cilin ke armiqėsi do tė bėhet mik afėrt. e kėtė nuk e arrin veēse durimtarėt (Fussilet :34) Njerėzit janė duke e shkatėrruar veten pėr dunjanė e nuk marrin prej saj vetėm se pak. Edhe ti puno, ushqehu, gėzohu, qesh siē qeshte Pejgamberi, alejhis-selam, me nipat. Allahu thotė: Kush i ndalon bukuritė qė Allahu i krijoi pėr robėrit e Tij dhe tė mirat prej rizkut (Araf :32) Por kur tė vinte nata, Pejgamberi, alejhis-selam, dhe shokėt e tij bėnin ibadet, kur vinte ēėshtja e ashpėr tregoheshin burra tė sigurtė. Si pėrfundim nėse don jetė tė qetė e tė mirė shtoje dhikrin, leximin e Kuranit, adhurimin, istgfarin, largo nga shpirti lakminė e hasretin, inatin e zilinė pėr besimtarėt, bėhu i qetė e puno punė tė mira se Allahu thotė: Kush bėn prej jush vepėr tė mirė qoftė burrė apo grua do ti japim atij jetė tė mirė. (Nahl: 97)
__________________ Sikur tė ishte deti ngjyrė pėr t'i shkruar fjalėt e Zotit tim, deti (uji i tij) do tė shterrej para se tė pėrfundojnė fjalėt e Zotit tim. |
|
#8
| ||||
| ||||
| Shumė herė dėgjojmė njerėzit duke folur pėr pastėrtinė, nevojėn pėr te dhe se ajo paraqet nivelin e civilizimit dhe vetėdijės sė njė populli. Njerėzit shpesh herė tregojnė se si nė perendim ka pastėrti, kurse kėtu te ne mungon njė gjė e tillė. Madje nė kohė ne fundit kėto tema edhe bisedohen dhe inicohen nė shumė programe kontaktive, mirėpo jo edhe aq japin rezultate. Bisedė pas bisede, muhabet pas muhabeti qė pa dyshim na tregojnė pėr ekzistimin e kėtij problemi dhe nevojėn е zgjedhjes sė tij. Dorėn nė zemėr, ky problem nuk do tė ishte i pranishėm nė mesin tonė nėse ne, muslimanėt shqiptar, do ti pėrmbaheshim rregullave qė na i ka sjellur Islami. Nga t'ia nisim S'ka dyshim se fillimi i ēdo ndryshimi fillon nga vetėdija jonė, andaj duhet tu sqarojmė besimtarėve musliman rėndėsinė qė i jep islami pastėrtisė, asaj shpirtėrore, si mė kryesore, pastaj asaj fizike, asaj individuale, asaj kolektive dhe asaj shoqėrore. Pas kėsaj faze vjen faza e praktikimit tė kėtyre mėsimeve dhe njohurive nė praksėn tonė tė pėrditshme, duke filluar nga hoxhallarėt, profesorėt, mėsuesit, pedagogėt, e pastaj nga masa e gjėrė. Shtresa e cila shumė herė lakmon qė tė paraqitet si elita e popullit, kremi i shoqėrisė, avangarda e njė kombi, ata duhet tė japin shembullin nė kėtė drejtim dhe pas tyre tė ecė edhe e mbarė shoqėria. Duhet bėrė kampanjė tė madhe dhe propagandė gjigante qė tua mbjellim njerėzve nė mendje dhe tua ngulasim nė shpirt kėto domethėnie dhe nocione, e sidomos brezit tė rinjė dhe fėmijėve. Kėto kampanja duhet tė ngėrthejnė nė vete programe televizive, programe shkollore, akcione shoqėrore, aktivitete studentore, tryeza tė rumbullakėta, ligjerata fetare, etj., me tė vetmin qėllim edukimin e brezave tė rinjė dhe pajisjen e tyre me vetėdije tė lartė mbi pastėrtinė dhe kulturė tė pastėrtisė. Qėndrimi i Islamit ndaj pastėrtisė Islami i ka kushtuar rėndėsi tė madhe pastėrtisė dhe argumentet qė flasin nė kėtė drejtim janė tė shumta dhe tė qarta. Ndoshta prej argumenteve mė tė dukshme nė kėtė drejtim ėshtė fakti se pastėrtinė All-llahu, xhel-le shanuhu, e ka bėrė ēelės dhe rrugė deri te shtylla mė e rėndėsishme e Islamit, e ajo ėshtė namazi. Namazi, ky adhurim dhe obligim shumė i rėndėsishėm nuk pranohet prej njeriut pa u pastruar, pa e pastruar trupin, rrobat dhe vendin, tė cilat konsiderohen burimi kryesor i bakterieve dhe pėrhapjes sė sėmundjeve dhe epidemive tė ndryshme. Abdesti ėshtė kusht i namazit dhe me te njeriu i pastron gjymtyrėt e tija tė cilat zakonisht i ekspozohen pluhurit dhe ndytėsirave mė shumė se pjesėt tjera tė trupit. Me plotėsimin e kėtyre kushteve namazi ėshtė valid dhe arrihet pastėrtia. Argumentet nga Kur'ani dhe Sunneti e vėrtetojnė kėtė gjė. Ajetet qė flasin pėr pastėrtinė Nėse e shfletojmė Kur'anin do tė gjejmė shumė ajete qė flasin pėr pastėrtinė, mirėpo prej tyre do ti zgjedhim kėto nė vijim: 1- "O ju qė besuat! Kur doni tė ngriheni pėr tė falur namazin, lani fytyrat tuaja dhe duart tuaja deri nė bėrryla; fėrkoni kokat tuaja, e kėmbėt lani deri nė dy zogjtė. Nėse jeni xhunubė, atėherė pastrohuni (lahuni)! …". (El-Maide: 6). 2- "…aty ka burra qė dėshirojnė tė pastrohen mirė, e All-llahu i do tė pastrit". (Et-Teube: 108). 3- "…All-llahu i do ata qė pendohen dhe ata qė ruhen prej punėve tė ndyta e tė neveritshme". (El-Bekare: 222). 4- "…ju lėshoi shi nga qielli pėr t'ju pastruar me tė, …". (El-Enfal: 11). 5- "O ti i mbuluar! Ngrihu dhe tėrhiqu vėrejtjen (duke i thirrur). Dhe madhėroje Zotin tėnd! Dhe rrobat tua pastroi!". (El-Mudethir: 1-4). All-llahu, azze ve xhel-le, ua ka ndaluar njerėzve ta papastėrt qė tė hyjnė nė xhamia, duke thėnė: 6- "… vėrtet idhujtarėt janė tė ndyrė, andaj pas kėtij viti tė mos i afrohen mė xhamisė sė shenjtė...". (Et-Teube: 28). 7- "O bijtė e Ademit, vishuni bukur pėr ēdo namaz (lutje),…". (El-A'raf: 31). Kėshtu nė Kur'an ėshtė pėrsėritur shumė herė rėndėsia e pastėrtisė pėr tė treguar vlerėn qė ka pastėrtia nė Islam dhe tek besimtarėt. Hadithet qė flasin pėr pastėrtinė Transmeton Imam Muslimi nė sahihun e tij se Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, ka thėnė: "Pastėrtia ėshtė gjysma e besimit". Kurse Imam Taberaniu, rahimehull-llah, transmeton nga Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, se ka thėnė: "Pastroni trupin tuaj qė t'ju pastroj All-llahu". (Hasen). Islami nuk ėshtė mjaftuar vetėm me pastrimin individual, por i ka dhėnė rėndėsi edhe pastrimit kolektiv. Si shembull nė kėtė drejtim do tė sjellim hadithin qė transmeton Imam Muslimi nga Xhabiri, radijall-llahu anhu, se Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem: "Ka ndaluar urinosjen nė ujin qė nuk rrjedh". Shkenca mė vonė ka sqaruar se pėrhapja e shumė sėmundjeve ngjitėse siē ėshtė kolera, tifozi, paraliza e fėmijėve, ndezja e mėlqisė, etj, barten nėpėrmjet ujit dhe nė te jetojnė, andaj urdhėri pėr kujdes ndaj ujit, mes tjerash, e bart edhe kėtė domethėnie. Gjithashtu Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, ka thėnė: "Mos tė urinos askush nė ujin e pėrhershėm, i cili nuk rrjedh e pastaj tė lahet nė te". (Buhariu dhe Muslimi). Kurse nė transmetimin e Imam Muslimit qėndron: "Mos tė lahet askush prej jush nė ujė tė palėvizshėm duke qenė xhunub". Sa i pėrket pastrimit dhe edukimit tonė nė pastėrti ėshtė edhe hadithi qė e transmeton Tajalasiu me sened hasen nga Sadi, radijall-llahu anhu, se Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, ka thėnė: "Pastroni oboret tuaja, sepse ēifutėt nuk i pastrojnė oboret". (Hasen). Me kėtė hadith stimulohemi qė pėrpos pastrimit fizik dhe trupor, duhet kujdesur edhe pėr pastėrtinė e rrugės, oborit, lagjes, e kėshtu me rradhė. "Pėshtyerja nė xhami ėshtė gabim e shlyerja e kėtij gabimi ėshtė futja nė dhe". (Buhariu dhe Muslimi). Kjo ėshtė thėnė atėherė kur nė xhamia nuk ka patur qilima, kurse tash qė ka qilima, shlyerja e kėtij gabimi ndodh duke e pastruar vendin ku ka rėnė ndonjė ndytėsirė. Jo rastėsisht Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, e ka bėrė largimin e pengesave dhe ndytėsirave nga rruga argument tė besimit, duke thėnė: "Largimi i pengesės (ndytėsirės) ėshtė prej besimit". (Buhariu). Pastrimi i rrobave ėshtė pjesė e pastėrtisė nė Islam. Nė kėtė drejtim shiko ajete e sures Mudethir dhe hadithin ku Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, ka thėnė: "Secili prej jush duhet tė ketė dy pakė roba pėrpos robave tė punės pėr ditėn e xhuma". (Sahih, Ahmedi dhe tė tjerėt). Pėr kėtė nėse nė robat tona bie ndytėsirė, ajo duhet pastruar pėrndryshe ai namaz qė e kemi falur me ato roba nuk do tė jetė valid. Dijetarėt kanė rėnė nė ujdi se uji nė tė cilin bie ndytėsira dhe e ndryshon ngjyrėn, shijen apo aromėn, ai ujė ėshtė i papastėr. (Shiko: "Nejlul-Evtar", 1/ 28). Pra, kėto hadithe e shtyjnė muslimanin qė vazhdimisht tė kujdeset pėr robat e tija dhe tė mbrohet nga ndytėsirat dhe papastėrtitė. Islami na mėson qė tė kujdesemi edhe pėr pastrimin e gojės. Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, ka thėnė: "Po mos ti vinte rėndė umetit tim do ti urdhėroja tė pėrdorin misvakun pėr ēdo namaz". (Buhariu dhe Muslimi). Ibni Abasi, radijall-llahu anhu, ka thėnė: "Aq shumė urdhėroheshim pėr pėrdorim tė misvakut, saqė kujtuam se do tė zbret Kur'an qė tė flet pėr kėtė ēeshtje". (Ibėn Ebi Shejbe). Islami na mėson pastrimin edhe tė vendeve ku zakonisht u vjen era e keqe, gjė pėr tė cilėn ka thėnė Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem: "Pesė gjėra janė nga natyraliteti: synetimi, rruajtja e vendeve tė turpshme, shkurtimi i mustaqeve, shkulja e qimeve tė nėnsjetullave dhe prerja e thonjve". (Buhariu dhe Mu |