Ai ecën si hije, me një hap të lehtë që thuajse nuk ndihet fare. i veshur i gjithi në të zeza, me çelësat e dhomave të shtëpisë së tij në qafë, endet nëpër shtëpinë e errët si burg duke ruajtur Rozinën. Gjithë bota e Bartolos, këtij karakteri të veçantë të dramaturgut francez Bomarshe, është vetëm Rozina. Dashuria për të i është kthyer në obsesion. Një njeri që edhe pse shpirtngushtë në lidhje me gjithë botën, dinte të dashuronte si askush e që në fund të veprës, e preku spektatorin me humbjen e tij. Në shfaqjen “Berberi i Seviljes” ai ishte një karakter i tillë, që nëpërmjet lojës së spikatur të aktorit Neritan Liçaj doli mbi gjithë veprën.Për këtë bashkëpunim me regjisorin Erik Vinje për rolin e vështirë të Bartolos, foli me ne aktori i këtoj personazhi Liçaj dje, pak minuta para shfaqjes...

Së pari, si ju duk këndvështrimi i regjisorit Erik Vinje, i cili duhet thënë se u vlerësua mjaft për shfaqjen që solli në TK?
Për mendimin tim, këndvështrimi i tij ishte jashtëzakonisht i bukur dhe për një fakt të rëndësishëm, se ai e kuptoi shumë shpejt natyrën e popullit tonë. Jo më kot ka një contrast bardh e zi në shfaqje. Ne si komb jemi me kontraste të mëdha. Jemi popull që ose urrejmë ose dashurojmë shumë. Nuk kemi ngjyra: jemi bardh- zi dhe ai këtë e nuhati. Karakterin tonë si shqiptarë e kuptoi shumë bukur dhe e bëri pjesë të kësaj shfaqjeje. Këtë gjë e plotësoi shumë mirë edhe me kostumet, që janë veshje popullore shqiptare të stilizuara, gjë që ai e kërkoi me këmbëngulje. Gjithashtu, shfrytëzimin e muzikës shqiptare. Sikurse ju e patë, nuk kishte asnjë ndikim nga muzika e huaj. Pra, u përpoq të sillte një “Berber të Seviljes” shqiptar dhe e veçoj këtë tek gjetja e tij regjisorjale, që e plotësoi edhe me mizanskenën, shfrytëzimin shumë të mirë të hapësirës skenike, të masrrëdhënieve mes aktorëve, lojës dhe gjithçka. Është një përvojë jashtëzakonisht e veçantë dhe unë jam i kënaqur nga ky bashkëpunim.

Po përsa i përsa i përket mënyrës sesi ju u vendosët në karakteret, për të cilat ju zgjodhi ky regjisor? A u gjendët në rolin që dëshironit?
Padiskutim që isha i kënaqur. Unë në përgjithësi besoj shumë tek rolet që më japin regjisorët. Jo vetëm tek Eriku, por edhe tek shqiptarët. Ata e shikojnë spektaklin të plotë dhe e kuptojnë më mirë se cili nga personazhet përshtatet më shumë me karakterin tim. Roli që më dha është shumë i bukur. Edhe në rol ai pati një këndvështrim të ri, pasi në dramaturgji Bartolo ëhstë i moshuar, 50 vjeç. Ai kërkoi një Bartolo të ri, me një dashuri posesive dhe kjo zgjedhje e tij më pëlqeu. Edhe në fillim, kur Vinje erdhi dhe na takoi për herë të parë, më tha “Më intereson shumë plastika jote, gjestet dhe gjymtyrët e gjata”. Si duket, që atëherë ai e ka bluar në kokë plastikën dhe anën e jashtme të figurës së Bartolos.

Si e shikoni ju karakterin që luajtët, si actor, në tërësi të veprës? Në aspektin aktorial, çfarë gjeni tek Bartolo?Është personazh i bukur, sepse dashuron shumë. Pavarësisht se dashuria e tij ëhstë posesive, një njeri xheloz, që e ka mbyllur Rozinën në kafaz dhe nuk i lë frymëmarrje fare. Por të gjithën këtë e bën nga dashuria. Pra, thelbin nuk e ka të keq- të keq. Ishte bukur, sepse çdo njeri gjen pak të keqe rek vetja. Mu desh të nxirrja diçka tek vetja, në mënyrë që ta vizatoja sa më denjësisht, në mënyrë që ta afroja tek këndvështrimi i regjisorit. Gjatë provave, Eriku më ka thënë se në fund të shfaqjes unë dua që spektatorit t’I vijë keq për Bartolon dhe dashurinë e tij të parealizuar. Dhe faktikisht kjo ndihej në spektakël. Them se ia kemi arritur kësaj.

Shfaqja do të vijë mbi skenën e Teatrit Kombëtar plot nëntë herë. A përballohet kjo nga ana e ngarkesës së karakterit që ju luani?
Është e përballueshme nga ana fizike, edhe pse është e lodhshme loja e një karakteri të tillë, për më tepër që do të vihet çdo natë. Por unë mendoj se është mirë që të marrim impaktin e parë me spektatorin, sepse ëhstë një shfaqje që për mendimin tim duhet parë. Ëhstë një regjisurë e veçantë, një teatër që në Shqipëri nuk shihet përditë, i rrallë dhe spektatori duhet ta marrë impaktin e parë. Nga ajo që pamë nga nata ë dytë, kur spektatori ishte i thjeshtë, pamë që e pritën shumë ngrohtë, kuptoi gjithçka. Kjo është e rëndësishme.

Ju vetë e shihni shfaqjen pasi e jepni premierë? Si spektator?
Unë për vete s’e bëj asnjëherë, sepse teatri është tjetër gjë. Kam parë inserte të vogla nga televizori apo foto nga shfaqja, port ë plotë si spectator jo. Megjithëse do ishte shumë bukur, të ulesha në një kolltuk dhe të shihja rolet e mia si spektator. Do më pëlqente me të vërtetë shumë! Megjithatë, televizioni e ftoh pak magjinë e skenës.

Si arritët të merreni vesh me një regjisor të huaj apo keni patur më parë eksperienca të tilla?
Po, unë personalisht kam patur bashkëpunime me regjisorë të huaj. Merresh vesh, sepse kuptoj pak frëngjisht. Së dyti, gjuha është profesionale dhe kuptohet për të gjithë, dhe së treti kishim asistent regjisor Vasjan Lamen, i cili ëhstë një frankofon shumë i mirë dhe përkthyesin, Oltin. Luiza e kuptonte fare mirë, unë dhe Helidoni e kuptonim mirë, Landi po ashtu.

Sa mendoni se kuptohet humori francez në këtë komedi nga publiku shqiptar?
Mendoj se kuptohet shumë mirë, sepse dje salla ka reaguar, ka qeshur. Në fillim, publiku ishte pak i shtangur, deri sa kupti çelësin sesi funksiononte spektakli. Sepse ishte një shfaqje e veçantë, jo si komedia shqiptare, por me një humor më fin dhe të hollë. Publiku ëhstë kënaqur dhe e kuptoi këtë mënyrë me të cilën regjisori francez e solli veprën me artistë shqipatë në gjuhën shqipe.

Ju si aktor, bëni një dallim nga drama shqiptare dhe ajo e huaj? Si e ndjeni veten tek njëra dhe tek tjetra?
Varet. Tek drama shqipatre e ndjen veten më mirë me personazhin, sepse është karakter shqiptar dhe e njeh më mirë sesa një karakter francez të shekullit XVII apo një anglez të shek. XVI. Por, që drama shqipe ka probleme kjo është e vërtetë. Nuk kemi një traditë të mirë të dramës, sikurse e kanë vende si Franca, Anglia, Gjermania etj, që kanë shekuj dramaturgji. Drama të mira shqipe ka probleme, por ka edhe të miart e saj. Fatkeqësisht, prurjet vitet e fundit janë shumë të pakta. Tentativat për të sjellë drama të mira janë spontane dhe kjo krijon vështirësi për regjisorët dhe aktorët. Madje, regjisorët druhen të marrin drama shqipe, pasi ka probleme. Unë i njoh të gjithë dramaturgët tanë, i kemi miq, por kjo ëhstë e vërtetë.

Si ju duk ‘teatri i lëvizjes’, sikurse njihet ky lloj teatri që ju vutë në skenë së fundi?
Unë u gjenda komod, pasi edhe më parë kam punuar me teatër lëvizjeje dhe me teatër plastik, që është edhe ky shumë i vështirë. Falenderoj shumë edhe aktorët e tjerë në këtë trupë, Helidonin, mikun tim, Landin, Luizën, të gjithë, me të cilët bashkëpunimi ka qenë me të vërtetë i ngushtë dhe më ka ndihmuar shumë për rolin tim.

__________________
The heaven's sound is composed inside your heart, listen to its beat to syncronize your life onto the angel's steps.