| Cfare ju duhet te dini? |
| |||||||
|
#1
| ||||
| ||||
| A po japin Kosovarėt prova se e maritojn Pavarsin e Pakushtėzuar? tė shkruar te tribuna Shqipėtare me 5 shkurt 2007. Zoti Paul! me ėndje lexova artikullin tuaj dhe pash se keni bėr njė rekapitulim tė disa argumenteve por megjithate i keni kalu leht gjėrat qė janė shumė tė komplikuara. Emri me tė cilin osmanllinjėt i drejtoheshin kombit tonė nė pėrgjthsi ishte "ARRNAUT".tė pafe qė argumenton njė tė dhėnė se me tė vėrrtetė ne jemi nga populli i vetum pagan qe ka egzistu ne kto troje dhe se ne jemi tė vetmit kėtu nė gadishullin ballkanik Pllezgjit e vjetėr dhe se tė gjthė tė tjerėt janė tė ardhur si edhe kėta grekėrit e sotėm qė skan lidhje me helenėt e vjetėr nga qė ata jan pėrzirje racash, Mongole "SALXHKUĖ" ose turqit e vjetėr qė se kan atėdheun as ata aty ku janė sotė,dhe Patjetėr qė jo gjith greket janė me origjine persiane por jane thjesht arbanite te asimiluar dhe ktė gjė e dine grekėrit.E sa pėr neve kjo nuk ėshtė ndo njė ėndėrr e imja por ėshtė dėshirė e perendive pellazgo-iliro-Shqirėtare qė rrojtėn nė gjuhėn e shejtė shqipe dhe qė nuk u zhduken as nga profetėt fallco nga izraeli apo arabia saudite, ėshtė dielli gjegjesisht kultura diellore qe zotėron kudo,e pėrciellur beja e madhe Shqipėtare PĖR TOKĖ E PĖR QIELL dhe jo lindorizma,mund tė shihet thjeshtė kjo nė ditėn e shejte ditėn e djelė qė mbahet si ditė e shejtė dhe jo dita e shtunė qė shkruhet nė bibel si ditė e shejtė.Pra ishin paraardhesit tanė ilirė si Konstandini i madh qė e thyen vėrshimin e lindorizmes ne vendin e perendisė dhe bėri tė kundėrtėn deportoj nė lindje kulturėn perėndimore,pra kulturėn diellore apo religionin diellor. Simbol i lindorizmės ėshtė bėrė qė me kohė ortodoksia dhe islamizmi nė shqipėri dhe mbarė viset shqiptare dhe kėtė vlen pėr ta luftuar pa marr parasysh se ju pėlqėn apo jo shqipėtarve.(nėse ate se kuptojn vetum si vetėdiciplinim shpirtror,kurrsesi nė besim fundamental), vetėm kėshtu mund tė bėhet shqiptarizimi i gadishullit ilirik,pasi qė kultura ilire ėshtė njė kulturė e lartė ku vend tė madh nė kėtė kulturė ze tradita pėrėndimore ilire dhe ligji, jo praktikimi i lindorizmės aziatike qė shfaqet nė lloj -lloj mėnyrash nė viset shqipėtare. Do t`mė akuzoj dikush se pėrkrah doktrinėn Enveriste mbi fenė, - NUK PAJTOHEM- Greku, qofsha gabim) ka bėrė vjedhjėn mė gjigande epokale nė universin tonė: erdhėn nga ana e anės dhe vodhėn gjithshka nga vendasit (pellazget), deri edhe mitologjine. Njė fakt tė vetėm, nė njė libėr mbi mitologjine greke shkruar nga njė anglezė thuhet se greku i urren tė huajt (dhe kjo eshte e vertete), gjithashtu thoshte se greku e priste mikun ne shtepi dhe pastaj e percillte qe te mos i ndodhte gje ne oborrin e tij (a ju tingellon gje kjo juve?!!!!!!!!): e shikoni kontradikten. Emrat e perendive "greke" shpjegohen me shqipen. Greket jetojne mbi nje etimologji dhe toponimi puro shqiptare. Akropolin greket e ndertuan mbi themele ekzistuese para-elene. E plot tė tjera. Qė nga Palestina, Ballkani nė kufi me Gjermanine dhe Basket e Spanjės ka qenė perandoria jonė e cila themeloi edhe Italine nėpėrmjet Etruskėve. Lexoni Fundi i Misterit Etrusk te Majanit. Si e shpjegoni ju qe Trojanet dhe Etruskėt kishin nje gjak? Cilėt i erdhėn Eneas nė ndihmė nė Itali castin e fundit? Si dhe qė Etruskishtja zberthehet vetėm me shqipen? Nuk e imagjinoni dėmin kolosal qė u bė pėr historinė tone Pellazgo-Iiliro-Shqipėtare djegja e bibliotekes se Aleksandrise. mos Ishte grekė ai qė e dogji? Lexo Shqiptaret dhe problemi pellazgjik (Spiro Kondo), Fundi i misterit Etrusk, Eqerem Cabein, Aristidh Kolen etj etj. Lidhur me djegienjėn e bibliotekės sė Aleksandrisė ose gjeografin abrabė I lindur mė 1145 Muhamed el Iedrizi I cili jep shpjegime tė argumentuara pėr kėto gjėra. ėshtė me tė vėrtetė njė injorance e madhe qe zotėron kudo kur flitet per grekėrit e vjetėr dhe menjėher mendohet se grekėrit e vjetėr ishin me tė vertetė njerėz qė flitnin greqishtėn nė kuptimin e ngushtė tė fjalės. kjo ėshtė ajo "trauma" qė i ka kaplluar grekėrit e sotem qė nuk duan tė besojnė se homeri sokrates aristoteli pytagora dhe shumė tė tjerė filozofė tė kohės antike kanė shkruar gjuhėn pellazgjike dhe jo greqishtėn. Tė gjitha tekstet filluan tė pėrkthehėn nė greqisht nė shkullin e parė para lindjės sė krishtit.Pra dhe vetė bibla(testamenti i vjetėr) u shkrua ne pellazgjishtėn e homerit dhe tė aristotelit. Pra fallsifikimi i historise nisi qe 100 vjet para lindjes se krishtit kur u vendos qe pellazgjishtja te shpallet e vdekur pasi lindi latinishtja qė nuk ėshtė gjė tjeter vec se nje deformim i gjuhes se vjeter ilire gjė qė vėrtetojne tė gjith linguistet kur shpjegojnė qė tė mėsosh gjuhen "greke tė vjetėr",po te dish latinisht ėshtė mė lehtė tė mėsosh greqishtėn e vjetėr. Fallsifikimet u bėnė me flagrante nė fundin e shek 19-te dhe fillimin e shek 20-tė kur cdo gjė e re qė zbulohej nė greqinė e sotme qė datonte para erės sonė pagezohej me "greqia e vjetėr ose greqishtja e vjetėr apo grekėrit e vjetėr",pasi nuk duan tė ngrenė nga gjumi studiues tė shumtė tė historisė dhe tė nxjerrin konkluzione tė tjera historike por tė ecin si tė verbėr nė vijėn qė ėshtė caktuar nga "gibboni" me "history of greece" qė nė shek. e 18-te. Kudo nė universitete dhe shkolla mėsohet se gjoja mykena na paska qėn e ka njė vend qė nė vitin 1200 para kirishtit erdhėn grekėrit dhe sollen kulturėn e tyre dhe e pėrhapėn ate nė popullsinė qė ato gjetėn aty.Ne librin e mathieu aref-it ne "greqia :mykena zghidhja e enigmės jepet me plot kuptimin e fjales zhidhja e enigmės.Nuk ka asnje lloj as edhe mė tė voglin vėrtetim apo argument shkencor pėr eksistencėn e grekėrve ne mykenė dhe se kjo ėshtė thjesht nje budallalėk qė tė thuhet njė gjė e tillė.grekėrit filluan tė vini ne gadishullin ilirik nė shek.e 6.te para krishtit dhe si tė tillė ardhacakė nuk kishin ata se si tė pėrhapnin kulturėn e tyre pasi ata nuk sollen asgjė me vete pėrvec trastave tė tyre.vetė gjuha greke qė origjinen e ka nga persia vetem se huazoj fjale nga pellazgjishtja. Pėr sa i pėrket luftės sė trojės vetėm po tė marrim njė shembull tė akilit qė mos tė marrim shembull nga trojanėt pasi dihet qė janė dardhadhanėt por shkaku I problemit diktiv tė shprehiės ėshtė transformuar dhe bastarduar nė dardanėt. e ka kuptimin si vijonė /AKILI qė ėshtė formuar nga fjalėt "aq i lehtė" dhe ėshtė bėrė aqile ku sot ėshtė transformuar shkronja "Q" nė "K" dhe na del se ai qė ishte AQILE ėshtė akili , e i ciki ishte nga fisi i myrmidoneve qe jane sot ne shqiperi mirditorėt.Kjo dhe njė vėrtetim se grekėrit sjanė tjetėr vecse njė "zbulim EUREKA pa mbėshtetje faktike"e Europjaneve tė sotem pėr sa i pėrket kulturės antike greke me qėllim qė mos tė zihėn nė emėr pasardhesit e pellazgo-ilireve, shqipetarėt. Dhe pasi kėtė ndihmėsin e sllavėve pėr fatkeqėsin tone Kombtare e futa nė shportėn e mbeturinave, mu pėr kėtė mik I dashur Paul tani do hy nė kronologji mė tė thellė shkencore nėse do keni durimin ta lexoni: Kush ka mundur i ka pushtuar shqiptarėt; Roma, Bizanti, turku, etj. Qė tė gjithė gjatė pushtimeve tė tyre kanė pėrdorur si maskė fenė-religjionin. Dhe atė jo pa qėllim, por pėr tė justifikuar krimet ndaj kulturės sė shqiptarėve. Pėr tė shkatrruar objektet kulturologjike tė njė populli duhet tė gjesh se ē`duhet tė ndėrtosh mbi ta. Deri dje serbėt shkatrronin biblioteka me arsyen se aty duhet tė ketė njė Kishė. Ka disa emra publikė qė nė shkollė nuk e kanė mėsuar kėtė histori dhe na shesin nacionalizėm nė emėr tė ndikimeve tė huaja. Nė fazėn postkomuniste, protranzicionale tė popullit shqiptar (duke mos llogaritur nė kėtė kontekst ndarjen e tyre tė dhunshme administrative) ėshtė shtuar tendenca e debatimit publik mbi pėrkatėsinė fetare apo mbi besimin mė tė pėrshtatshėm qė do t`i konvenonte kėtij populli. Ligjeratet e shtuara publike nė kėtė drejtim mė shumė kanė karakterin e kokėfortėsisė sė bindjeve individuale si dhe mbijetimit egoist nė njė periudhė kohore pėr interesa tė caktuara se sa studimin pėr pėrcaktimin e saktė tė gjendjes sė ndikimit tė religjioneve nė masė. Ekzistojnė teza tė ndryshme qė vazhdimisht potencohen si mė tė drejtat nga autorėt qė kanė marrė pėrsipėr "mundin" e sqarimit tė kėsaj ēėshtje mjaftė tė ndėrlikuar, dhe atė: 1. shqiptarėt, si paraardhės tė ilirivė, janė paganė dhe tė tillė duhet tė mbeten; 2. Katolicizmi ėshtė feja e parė e shqiptarėve dhe u ka sjellė atyre mė sė shumti personalitete tė kulturės, historisė dhe zhvillimit qytetėrues, 3. Ortodoksizmi shqiptar duhet tė mbrohet pėr shkak tė vlerave qė ka sjellė kultura bizantine si dhe figurave tė mėdha dhe vendimtare tė historisė kulturologjike dhe; 4. Myslimanizmi ėshtė feja mė e madhe qė ėshtė pėrkrahur nga shqiptarėt dhe ajo duhet tė mbizotėrojė, vetė pėr shkak faktit se besues tė atij religjoni janė puthuaj 90 % e popullit shqiptar, etj. Kėto janė tezat e stėrpėrmendura publike kohėve tė fundit. Kėshtu sė paku ata duken sipėrfaqėsisht, nėse nuk pėrpiqemi qė tė zbulojmė prapaskenėn e tyre. Nėse nuk pėrpiqemi qė tė demaskojmė qartas mesazhin e tyre si dhe apelin nė lidhje me lidhjet e reja dhe bindshmėrinė politike qė duhet ta ketė populli shqiptar nė tė ardhmen, atėherė ata mbeten nė kornizat e njė ligjėrimi publik pro-fetar. Pėr t`i ikur rrezikut sė rrėshqitjes nė lumin e paragjykimeve dhe shpifjeve, para se tė mbrrijmė nė konkluzionet e dėshiruara, mė sė miri do tė ishte tė pasqyrojmė gjendjen e popullit shqiptar para ndarjes sė botės nė aspektin religjioz si dhe mėnyrės se si erdhėn nė botėn e kėtij populli besimet dhe religjonet e lartėpėrmendura. Pa anime, ashtu siē na i servon faktografia kronologjike e historisė. 1. Koha parashqiptare Pėr tė mjegulluar sa mė shumė identitetin dhe prejardhjen e shqiptarėve historianėt e perandorive qė sundonin mbi ta kanė sjellė teza tė ndryshme. Nė disa kronika tė kohėve tė ndryshme gjejmė tezėn se ata kanė ardhur nga Kaukazi (pėr shkak se dikur atje ka pasur njė rajon qė ka mbajtur emrin Albania), nė disa tė tjera thuhet se janė pasardhės tė Pelazgėve, Etruskėve, Trakėve, Dakėve, etj. I pari qė vulosi tė vėrtetėn mbi perjardhjen e shqiptarėve, nėpėrmjet tė medotės sė provave mbi pėrkatėsinė dhe origjinėn ilirike tė gjuhės shqipe, ishte Gotfried Vilhelm von Leibnic (1646- 1716). Njė hap mė tej do tė bėjė gjeneral majori nga Bajerni Xhozef Riter von Ksylanderi me veprėn e tij "Gjuha e albenzėve ose shkipetarėve" (1835), i cili konfirmon se gjuha shqipe nuk ėshtė bėrė gjuhė evropiane nė kohėn mė tė re, por se ėshtė njė nga bazat e gjuhėve mė tė vjetra evropiane. Argumentimit tė ekzistencės sė lashtė dhe prejardhjes ilirike tė shqiptarėve do t`i prijnė mė pastaj edhe; Franc Bopp (1791-1867) me veprėn e tij "Mbi albanezen dhe lidhjet e saja fisnore " (1855), suedezi Johan Thunman nė veprėn e tij "Hulumtime mbi historinė e europianėve lindorė" (1774), Johan Georg von Hahn me kryeveprėn e tij "Studime albaneze- mbi autoktoninė" (1854), Georg Shtadmyller (1985) etj. Nė tė gjitha studimet e shkenctarėve tė lartpėrmendur flaken hipotezat nė lidhje me atė se shqiptarėt nuk janė ilirė. Gjatė pėrshkrimeve, kronikave dhe dokumenteve tė vjetra (tė huaja) ata mundėn gjithashtu tė sjellin edhe njė pasqyrė mbi jetėn shpirtėrore tė ilirėve. Si shumė popuj tė tjerė tė asaj kohe, bazuar nė nivlein e atėhershėm tė qytetėrimit, edhe ilirėt kanė qenė paganė, qė do tė thotė kanė besuar nė shumė kulte, nuk i kanė takuar ndonjė turme apo fisi monoteist. Kėtė mėnyrė besimi atėbotė e kanė praktikuar tė gjithė popujt, para se tė lindin tre religjionet e mėdha qė do tė ndajnė botėn nė blloqe, pakte e qytetėrime. Invazionet dhe pushtimet indoktrinuese qė kanė pasur si parim qėndror pėrmbysjen dhe hudhjen nė zjarr tė kulturave pėr tė ndėrtuar njė tė vetme ( tė madhe) perandorake do tė fillojnė mė vonė me ardhjen e perandorive tė ndėrtuara mbi shtyllat e ideologjisė fetare, pėr tė cilat feja ka qenė maska e arsyetimit tė pushtimit tė tyre mbi tė huajt si komb dhe popull, fakt qė nxjerr nė pah prapė pasionin ekspansionist tė fiseve ose popujve qė kanė dashrur tė sundojnė mbi tė tjerėt. Pra, nė esencė promotor ka qenė nacionalshovenizmi (edhe pse etimologjikisht ky term ėshtė fare i vonshėm) primitiv i sundimtarėve tė atėherėshėm. 2. Pushtimi romak dhe katolicizmi A ka pushtim qė mund tė justifikohet, arsyetohet. Jo! Iliria ka qenė njė ndėr tokat mė pjellore dhe pa pretendime ndaj territoreve tė fiseve pėrreth. Pėrveē pasurive natyrore ka pasur njė strukturė tejet produktive ekonomike. Sidomos shtrirja e tyre nė brigjet e Jonit dhe Adriatikut u ka mundėsuar atyre qė mė mirė se tė tjerėt tė zhvillojnė artizanatet dhe tregtinė me botėn tjetėr. Fatkeqėsia qėndron nė faktin se tė tjerėt nuk kanė qenė tė njė niveli edukimi shpirtėror. Planet pėr pushtimin dhe nėnshtrimin e Ilirisė kanė pasur qysh atėherė vlerėn e pergamenėve. Pėr tė mos pasur trazira pash pushtimit, romakėt kanė realizuar strategjinė e zhdukjes sistematike tė vlerave tė trashėguara kulturore tė popujve qė kanė vėnė nėn sundimin e tyre. Kjo bile ėshtė njė ligj pėr ēdo program pushtues prej atėherė e deri nė ditėt e sotme. Deri nė vitin 100 (p.k) tokat e kėsaj pjese tė Ballkanit hyjnė sa mė shumė nėn kthetrat e romanizimit. Me romanizimin e tokave dhe popullatės ilire sundimtarėt synonin edhe nėnshtrimin politik absolut mbi ilirėt. Qė nė vitin 58 (pas Krishtit) romakėt kishin marrė nėn sundimin e vetė tokat bregdetare dhe prej Durrėsit ( tė cilin e kishin bėrė Bistum) pėrhapnin katolicizmin si tė vetmen rrugė pėr zhvillim sa mė tė efektshėm tė tė nėnshtruarve tė tyre. Gjė qė nė fjalorin konkret do tė thotė; pushtim sa mė kualitativ i politikės romake mbi tė tjerė. Pas Durrėsit romakėt nė bistume katolike shnddruan edhe qendrat si; Shkodrėn, Lezhėn, Sardėn, Amantinė, Apoloninė, Aulonėn (Vlorėn) etj. Gjatė kėtij pushtimi, nga dokumentet mėsojmė se gjatė kėsaj periudhe hordhitė romake vjodhėn dhe shkatrruan objekte tė shumta tė traditės artistike tė ilirėve, duke u pėrpjekur pėr tė zhdukur ēdo gjurmė qė ēonte nė shkallėn e qytetėrimit parakatolik tė ilirėve. Kėshtu Roma krijoi organizimin kishtar nė tokat e ilirėve dhe kėtė sistem e ruajti deri me ardhjen e fazės mė tė zezė tė pushtimit tė tokave tė Ilirisė, nė vitin 395. 3. Ardhja sllavėve- ortodoksizmi Shqiptarėt pėr nga aspekti politik hyjnė nėn nėnstrimin bizantin qysh nė vitin 395, mirėpo edhe mė tej deri nė vitin 732 ata mbeten nė juridiksionin e kishės sė Romės. Pas kėtij viti ata u futėn nėn diktatin e Konstantinopojės. E thamė edhe mė lartė; ardhja e sllavėve jo vetėm nė tokat e Ilirisė, por nė tėrė Ballkanin ėshtė faza mė e zėzė e historisė (dhe aktualitetit) tė kėtij gadishulli. Me ardhjen e Thema-s (kėshtu ėshtė quajtur administrata bizantine) nė Durrės nisi faza e ortodoksizmit tė shqiptarėve. Si rezistencė ndaj asimilimit edhe mė brutal tė pararendėsve tė tyre. Nė kėtė perudhė tė historisė, shqiptarėt ishin elementi mė i dėmtuar, nė llogari tė tė cilėve tregtonte Kisha e Perėndimit dhe ajo e Lindjes. Me njė fjalė ata ishin eksperimenti qė paguante tagėr nėpėr laboratoritė e ndarjes sė pushtetit nė mes kėtyre dy blloqeve. As atėherė, pėrkundėr maskės se pushtimet i bėnin nė emėr tė "Zotit" tė tyre, fjala ishte (po t`i analizojmė dokumentet e atėhershme historike) pėr pushtim tė Romės apo Bizantit, dy perandori politike. Si pasojė e shkeljes bizantine nė tokat e shqiptarėve, mėpastaj do tė mundėsohet edhe pushtimi serb gjatė shekullit dymbėdhjetė me dinastinė e Njemanėve (tė cilėt kishin fituar pavarėsinė nga vėllezėrit e tyre) nė krye dhe nė shekullin trembėdhjetė nga Grekėt. Sundimi i popujve sllavė mbi njė pjesė tė shqiptarėve nė ditėt e sotme mund tė merret si vazhdimėsi e asaj lufte politike tė zhvilluar shekuj mė parė nga pakti ortodoks. Askush nuk ka tė drejtė t`i pėrzihet dikujt nė lirinė e tij shpirtėrore se ēka do tė besojė. Ajo ėshtė njė e drejtė supreme individuale qė s`duhet cėnuar nė ansjė mėnyrė. Atė qė duhet dėnuar ėshtė ai qė nėpėrmjet besimit tė vetė individual, nė emėr tė njėfarė "diplomacie preventive" mbron qendra politike tė njėrės botė apo tjetrės duke dėmtuar kėshtu tolerancėn fetare tė kultivuar me shekuj tek shqiptarėt. 4. Pushtimi turk- islamizimi Me ngritjen e mureve tė para tė perandorisė osmane dhe me bėrjen e Adrianopolit si kryeqendėr tė kėsaj perandorie ishte fare e qartė se turqit kanė pėr synim pushtimin sa mė tė shpejtė tė kontinetit tė Evropės. Natyrisht ky rrezik nuk i kanosej vetėm kontinentit por edhe vetė shqiptarėve tė dėrmuar nga pushtuesit e shumtė dhe tė njėpasnjėshėm. Pas Betejės sė Kosovės (1389) turqit menjėherė pushtuan Shkupin (1391). Kėtė qendėr turqit e bėnė si pikė pėr pushtimin e mėtutjeshėm tė tokave shqiptare. Ngelja nė kėtė pikė deri nė vitin 1403 erdhi si pasojė e humbjes sė madhe tė turqve nė Ankara (1402) kundėr mongolėve. Katėr vjet mė vonė me njė zajrr tė tmerrshėm dhe dhunė tė paparė turqit arritėn tė shkattrojnė principatat shqiptare dhe tė pushtojnė edhe; Vlorėn, Beratin (1430), Janinėn dhe Artėn (1449). Edhe turqit si gjithė pushtuesit tjerė pėr tė pasur sukses nė pushtimin e tyre kanė pėrdorur metodat mė brutale tė zhdukjes e shfareosjes sė vlerave tė shqiptarėve dhe ngritjen e istitucioneve tė tyre asimiluese. Pėrderisa romakėt si maskė pėr lehtėsimin e pushtimit kanė pasur katolicizmin, bizantėt, grekėt e sllavėt ortodoksizmin, turqit kanė ardhur me myslimanizmin, respektivisht islamizmin. Kjo gjė vėrtetohet edhe gjatė sundimit tė Skėnderbeut. Pėrderisa kryeluftėtari i pavarėsisė shqiptare qė doli si qėllim i Lidhjes Shqiptare nė krye me tė luftonte pėr tė thyer sulmet turke tė gjithė bashkėpunonin fshehurazi pėr tė ndihmuar njėri- tjetrin me qėllim qė dėshtimit tė kryengritjes shqiptare. Njė shembull interesant: Venediku nėpėrmjet Lekės Zaharisė (tė vrarė pabesisht nė Drin-1445) kishte njė marrėveshje aleance me Skėnderbeun sa i pėrket luftės kundėr turqve, mirėpo gjatė dėshtimit tė ushtrisė turke pėrreth Krujės mė 1450 ata i ndihmon ushtarėt e tyre me ushqim dhe veshmbathje pėr t`i qėndruar luftės. Venedikasit kishin marrėvshje me shqiptarėt, po, mirėpo njėkohėsisht ata tė njejtat marrėveshje i kishin edhe me Portėn turke dhe me Theman ortodokse. Ky fakt nxjerr nė pah edhe njė pėrbetim tė feshur tė tė gjitha blloqeve "fetare" kundėr ekzistencės sė popullit "rebele dhe tė pafe". Nga shumė shkenctarė neutral thuhet se shqiptarėt pranuan islamizimin vonė edhe atė pasi qė porta turke u dha pushtetin administrativ mbi viljatet e populluara me shqiptarė si dhe u mundėsoi atyre shkollimin nė Qendrėn e Perandorisė gjė qė ėshtė edhe e vėrtetė. Mirėpo as kjo nuk justifikon dhunė e pėrdorur me shekuj tė tėrė tė perandorisė osmane karshi popullit dhe kulturės shqiptare. 5. Rrėnjet e vetėdijes kombėtare Epoka e Skėnderbeut, veēanarisht, Lidhja Shqiptare e krijuar prej tij ėshtė gurrthemeli i parė i vetėdijes kombėtare tek shqiptarėt. Ndjenja dhe koncepti konkret i sovranitetit nacional shqiptar do tė vuloset e konfirmohet veē me lindjen e Lidhjes sė Prizrenit (1878-1881) dhe dokumentet e saj mbi pavarėsinė shqiptare, e cila mbiu si rezultat i pazarllėqėve tė Kongresit tė Berlinit nė kurriz tė shqiptarėve. Kėtu pėr sė pari herė u elaboruan mendimet e para pėr interesat e njė Shqipėrie tė Bashkuar, ku do tė hyjnin tė gjitha vilajetet shqiptare, qė ne nė gjuhėn e sotme e qujamė Shqipėri Entike. Aty nuk pati rėndėsi asnjė fije ndarje religjioze shqiptare, ashtu siē nuk kishin as luftėrat e pushtuesve si qėllim tė parė asimilimin fetar por atė politik edhe kjo Lidhje kishte pėr qėllim realizimin e aspiratave nacionale politike tė kombit shqiptar. Me kėtė akt, kreatorėt e mendimit politik tė asaj kohe, dėshmuan edhe njėherė se besimet apo fetė nuk janė pengesė pėr shqiptarėt nė luftėn e tyre pėr pavarėsi. Nga kjo rrjedh edhe tradita e popullit shqiptar qė ka nė tolerancės fetare. 6. Dy fjalė me pseudonacionalistėt Sot-tė kthehemi pėrsėri tek fillimi dhe qėllimi i kėtij artikulli- dalin ca ideologė qė na shesin teza tė ndryshme nė lidhje me pėrkatėsinė e "natyrshme" tė shqiptarėve nė njė bllok tė caktuar fetar. Absurd! Jo sepse ata pretendojnė tė thuan se shqiptarėt janė tė kėsaj feje apo asaj feje, por sepse ata nė emėr tė fesė, direkt apo indirekt, thirren nė qendra tė caktuara politike si; Vatikani, Riadi arab, Stambolli, Teherani, Patriarkana ruso-athinase etj. Ata sikur nuk kanė mėsuar asgjė nga historia pėr tė dalluar Religjionin- Politikėn dhe Besimin e njė populli. Ndoshta kanė nevojė pėr leksione tė historisė pėr t`iu bindur fakteve mė lartė. Sepse po t`i mohosh ata e mohon edhe historinė e shqiptarėve. Ne kemi qenė tė pushtuar nga ata qė i pėrmendėm lartė. A ka ndonjė qė mban emrin e shqiptarit dhe e mohon kronologjinė e fakteve mė lartė? Dyshojmė! Pushtimet e pėrmendura mė lartė dokumentojnė sistemin e pushtuesve duke pėrdorur fetė si maskė. Prandaj edhe maskat e tyre kanė rėnė nė ēdo kohė. Fakti se ata fe kanė ardhur nė tokat ilire e mė vonė shqiptare, nėpėrmjet luftėrave dhe asimilimit nuk mund tė mohohet, por as fakti se shqiptarėt nuk kanė pranuar ligjet politiko-religjioze por vetėm besimin ėshtė njė fakt tjetėr. Prandaj do tė ishte mirė qė autorėt e shkrimeve tė tilla tė mėsojnė historinė e etikės pėr tė dalluar mė mirė besimin nga religjionet dhe ēka fshihet nė prapaskenėn e prijėsve tė tyre tė "shejntė" aktualisht. Populli shqiptar u takon besimeve tė ndryshme dhe kjo ėshtė e drejtė e tij e pamohueshme. Askush nuk ka tė drejtė t`i pėrzihet dikujt nė lirinė e tij shpirtėrore se ēka do tė besojė. Ajo ėshtė njė e drejtė supreme individuale qė s`duhet cėnuar nė ansjė mėnyrė. Atė qė duhet dėnuar ėshtė ai qė nėpėrmjet besimit tė vetė individual, nė emėr tė njėfarė "diplomacie preventive" mbron qendra politike tė njėrės botė apo tjetrės duke dėmtuar kėshtu tolerancėn fetare tė kultivuar me shekuj tek shqiptarėt. Pėr atė qė shiten nacionalistė vetėm ca fjalė: Nacionalizmi shqiptar ėshtė human qė do tė thotė; tė duash atdheun tėnd; tė kultivosh kulturėn dhe traditėn e tij me gjitha "koloritet" qė ka; ta mbrosh atė nga pushtimet dhe ndikimet e huaja; t`i shėrbesh atij nė ēdo moment ku ka nevojė etj. Kėshtu duken disa nga parimet e nacionalizmit. "Ta mbrosh atė nga ndikimet e huaja"! A nuk ėshtė ndikim i huaj kur nė emėr tė njėrės nga fetė kėrkon ngushtimin e lidhjeve tė popullit tėnd vetėm me njė shtet (pavarėsisht nga qėllimet e tij) qė njihet si pushtues i tė sė kaluarės sė popullit tėnd. Mos vallė dikush do qė tė thotė se truqit e rinj e kanė harruar historinė e tyre "krenare" tė epokės sė osmanlinjve. Apo italianėt Vendeikun e tyre tė famshėm (kjo u tregua edhe me ngjarjet mė tė fundit nė Shqipėri). Diplomaci po, por jo pėr interesa personale nė dėm tė kombit. Se atėherė nuk mund tė jesh mė nė ansjė mėnyrė nacionalist, por nostalgjik i njė epoke tė zymtė tė pushtimeve tė njėpasnjėshme tė tė huajve. Populli shqiptar di qė tė falė por jo edhe tė harrojė. Ndikimet e huaja na kanė sjellė pushtime (qė deri sot i kemi) prandaj mbėshtetja nė njė politikė tė pastėr mbi platformėn e interesit nacional-shqiptar ėshtė e vetmja alaternativė pėr ēdo strategji konsolidimi kombėtar. Dhe duke I marr tė gjtha kto fakte mendoj se ato qė keni dhenė ju nė shkrimin tuaj janė sporadike dhe nuk pin ujė megjithate Kosova e meriton dhe duhet ta ketė Pavarsin e saj pa kushtzime mėpastaj populli referendumin pėr Bashkim Kombėtar. Me nderime tė gjthė peshqve Kemail H. Hyseni. ime peshkatar Paul Tedeschini dhe mendimi im pėr artikullin e tij |
![]() |
| Bookmarks |
| Alternativa Teme | |
| Vleresojeni kete Teme | |
|
|
Tema te ngjashme | ||||
| Tema | Filluesi i temes | Forumi | Pergjigje | Postimi i Fundit |
| Ndoka: Qytetarėt tė mos u japin para nėn dorė mjekėve | informuesi | Politika shqiptare | 0 | 08-12-2007 19:31 |
| Ryker: Kosovarėt treguan pjekuri | informuesi | Arena Nderkombetare | 0 | 18-11-2007 15:01 |
| Vlore, Japin doreheqjen dy drejtuesit e Aleances | informuesi | Shtypi i dites | 0 | 26-10-2007 03:16 |
| Drejtėsia, prova e zjarrit pėr Presidentin pėrballė opozitės | informuesi | Politika shqiptare | 0 | 14-10-2007 14:12 |