Të gjithë të punësuarit në sektorin privat do të përfshihen në një skemë të re, përsa i përket pagave që do të deklarojnë tek Tatimet. Një detyrim i tillë vjen pas vendimit të fundit të qeverisë, që parashikon që paga minimale për një punonjës të kualifikuar të jetë 18.2 mijë lekë, ndërsa paga minimale për një stafi drejtues mund të jetë edhe 65 mijë lekë. Vendimi është marrë në mbledhjen e fundit të qeverisë dhe do të jetë një mënyrë për të rritur të ardhurat nga pagat për Sigurimet Shëndetësore dhe Shoqërore, por njëkohësisht edhe tatimin mbi të ardhurat personale. Sipas të dhënave nga Banka e Shqipërisë, numri i të punësuarve gjithsej në sektorin privat është 759 mijë vetë. Nga këta, 542 mijë janë të punësuarit në sektorin privat bujqësor dhe 217 mijë janë të punësuar në sektorin privat bujqësor. Vetëm 18.5% e të punësuarve janë të punësuar në shtet, ose rreth 172 mijë vetë. Pra rritja e pagës minimale të deklaruar, ka përfshirë rreth 81.5% të të punësuarve, ose 759 mijë vetë në të gjithë vendin.

Kategoritë e pagave minimale, sipas sektorëve

Rritja e pagës minimale do të përfshijë të gjithë sektorët e ekonomisë, por vetëm për punonjësit e kualifikuar dhe drejtuesit tekniko-ekonomik. Rritja për kategorinë e punëtorëve të kualifikuar do të jetë rreth 1.5 herë më e lartë se më parë. Ndërsa rritja më e rëndësishme ka ardhur për stafet drejtuese të ndërmarrjeve të ndryshme, që shkon rreth 3 herë e pagës minimale që është zbatuar deri tani. Sektori në të cilin është përcaktuar edhe paga më e ulët minimale që do të pranohet nga ana e degës së Tatim-Taksave është bujqësia, me 18.2 mijë lekë, ndërsa paga më e ulët minimale që do të pranohet në sektorin e industrisë për drejtuesit tekniko-ekonomik, shkon në rreth 65 mijë lekë.

Vendimi, synon rritjen e të ardhurave të ISSH dhe ISKSH

Për të detyruar bizneset private, që sipas tatimorëve deklarojnë të njëjtat paga për të gjithë punonjësit, pavarësisht kualifikimit apo pozicionit të punës, qeveria ka marrë vendimin për caktimin e pagave minimale sipas sektorëve të ekonomisë, për punonjësit e kualifikuar. Një klasifikim i tillë ka ekzistuar deri tani, por sipas listës së re, vërehet një rritje e pagës minimale me rreth 3 herë, për drejtuesit tekniko-ekonomik të ndërmarrjeve private dhe një rritje me 1.5 herë për punonjësit e tjerë. Arsyet që ka parashtruar Ministria e Financave për këtë ndryshim, janë të lidhura me evazionin që realizojnë bizneset private. Një nga arsyet e forta që ka detyruar qeverinë të ndërmarrë një rritje të pagës minimale, për efekt të Sigurimeve Shoqërore dhe Shëndetësore, duket se është e lidhur ngushtë me rritjen e pensioneve të fshatit dhe qytetit, dhe skemën e dështuar të Sigurimeve Shoqërore që nuk arrin të përshtatë këto vendime me kontributet e mbledhura. Nga ana tjetër, vendimi synon që të rrisë të ardhurat edhe në Institutin e Kujdesit Shëndetësor, që për vitin 2005 është përballur me një borxh që ka shkuar në miliona euro dhe që është dashur financimi i buxhetit të shtetit për ta mbyllur.

Vendimi

Qeveria, me anë të një vendimi të marrë dje, ka vendosur edhe kufijtë e rinj të pagës minimale për efekt të Sigurimeve Shoqërore. Vendimi është marrë pas propozimit të ministrit të Financave, Ridvan Bode. Sipas këtij vendimi, si bazё pёr pёrcaktimin e pagёs minimale mujore, pёr efekt tё llogaritjes sё kontributeve tё Sigurimeve Shoqёrore dhe Shёndetёsore do të shërbejë një tabelë e nxjerrë nga ana e Ministrisë së Ekonomisë, ku janë të renditura sektorët e ekonomisë. Në bazë të kësaj tabele, pagë më të lartë minimale duhet që të deklarojnë ata sektorë, që sipas studimeve, aplikojnë edhe nivele më të larta pagash, siç janë degët e ndryshme të industrisë, botimet, shtypshkronjat, metalurgjia dhe përpunimi i metaleve, ndërmjetësimi financiar, sigurimet, etj. Vendosja e një page minimale me ligj, është në kuadër të luftës kundër ekonomisë informale, por që njëkohësisht ndikon edhe në rritjen e të ardhurave në buxhet. Në këtë ndarje të re, paga minimale do të jetë jo e njëjtë për të gjithë punonjësit e një kompanie. Kështu, pozicionet me kualifikime të larta dhe në një hierarki më sipër, do të detyrohen që të deklarojnë një pagë minimale më të lartë.

Punonjësit e pakualifikuar, paga minimale mbetet e pandryshuar

Në drejtim të politikës së pagave, qeveria e djathte ka marrë vendimin për rritjen e pagës minimale në mbi 13000 lekë, që në vitin 2006, nga 11300 lekë që ishte më parë. Rritja graduale e pagave është një nga pikat e programit të qeverisë, duke vjelë në këtë mënyrë edhe më shumë taksa. Së shpejti, pritet që të ndërmerret një rritje e re të pagës minimale. Një masë e tillë do të detyrojë sektorin privat, që të mos afrojë nivele më të ulëta page, se kuotat e përcaktuara sipas sektorëve të ekonomisë që i janë bashkangjitur ligjit të mësipërm. Sipas programit të qeverisë, në përfundim të mandatit katërvjeçar në vitin 2009, synohet që pagat në sektorët prioritare, si Arsim dhe Shëndetësi të dyfishohen.

Paga minimale për punonjësit e kualifikuar/disa kategori ekonomike

Monedha/lek

Stafi drejtuesStafi Tekniko-Ekonomik

Bujqësia, gjuetia etj 35.000 18.200

Industria nxjerrëse e qymyrgurit 50.000 33.000

Nxjerrja e naftës dhe gazit natyror 52.500 27.300

Nxjerrja e mineraleve metalike 58.300 30.300

Botimi, shtypshkronja, etj 48.611 25.278

Industria e rafinimit të naftës64.814 33.704

Ndërtimi 48.611 25.278

Tregtia me shumicë 48.611 25.278

Tregtia me pakicë38.889 20.222

Hotele dhe restorante 38.889 20.222

Telekomunikacioni 61.574 32.019

Ndërmjetësimi monetar dhe financiar 51.852 26.963

Aktivitete siguruese dhe të fondeve të pensioneve 51.852 26.963

__________________
Try not to become a man of success but rather to become a man of value - Einstein Albert.