Përshkrimi i Ditës së Gjykimit



Besimi në Ditën e Kijametit është një nga kushtet themelore të fesë së All-llahut, subhanehu ve teala. Gati nuk eksiston asnjë faqe në Kuran e cila nuk e sinjalozin apo nuk e përmend këtë ditë të madhe. Ky përkujtim i shpeshtë i kësaj dite në Kuran, rrjedh nga ajo se njerëzit e harojnë atë Ditë si shkak i problemeve të tyre ditore të shumta.

Gjithashtu, All-llahu, subhanehu ve teala, dëshiroi të na përqëndrojë vëmendjen në këtë ditë shumë të madhe, të frikshme e të tmerrshme, të trishtueshme dhe definitive për njerëzimin, ndaj edhe i frikëson robërit e Tij me atë Ditë, duke i përshkruar pikërisht ndodhitë e tmerrshme të asaj Dite.

All-llahu, subhanehu ve teala, thotë: "O ju njerëz, ruajuni dënimit nga Zoti juaj, sepse dridhja pranë katastrofës së kijametit është një llahtari e madhe. Atë ditë, kur ta përjetoni atë, secila gjidhënëse braktis atë që ka për gjiri dhe secila shtatëzënë e hedh para kohe barrën e vet, ndërsa njerëzit duken të dehur, po ata nuk janë të dehur, por dënimi i All-llahut është i ashpër." [Haxh: 1-2].

"Nëse ju mohoni, si do të mbroheni në një ditë që fëmijët do t'i bëjë pleq?" [Muzzemmil: 17].

"Kur dielli të jetë mbështjellur (dhe errësohet), Dhe kur yjet të kenë rënë (e shkapërderdhur), Dhe kur kodrat të kenë udhëtuar (e bërë pluhur në ajër), Dhe kur devetë e shtrenjta të lihen pa bari në fushë, Dhe kur egërsirat të jenë bashkuar (tubuar). Dhe kur detet të vlojnë si zjarr i flakëruar, Dhe kur shpirtrat të jenë bashkuar. Dhe kur të pyeten ato vajza të varrosura të gjalla, Për çfarë mëkati ato janë mbytur, Dhe kur fletushkat të jenë shpaluar, Dhe kur qielli të jetë hequr, Dhe kur xhehennemi të jetë ndezur fort, Dhe kur xhenneti të jetë afruar, Atëbotë njeriu do ta dijë se çka ka ofruar (të mirë ose të keqe)." [Tekvir: 1-14].

Vërtetë vëllezër, fakti se në Ditën e Kijametit ndodhin gjëra të jashtzakonshme si çarja e qiellit, rënia e yjeve, vlimi i detërave, ndeshja e planetëve, coptimi i Tokës, shkulja dhe fluturimi i kodrave, bën që egërsirat të bashkohe, që njerëzit të bëhen si flutura të shpërndara, që secila gjidhënëse të braktis fëmijun e vet, që secila shtatzënë të dështojë barren e vet, njerëzit janë symavijosur dhe duken si të dehur, e fëmijëve nga trishtimi i asaj dite u thinjen flokët e bëhen pleq.

All-llahu, subhanehu ve teala, na ruajtë nga trishtimi dhe llahtaria e kësaj dite dhe na mundësoftë mos ta arrijmë atë. Pas kijametit, qëndrimit në varr, dhe ndodhive të përmendura do të ngjajë ajo çka All-llahu, subhanehu ve teala, na informon. Israfili me urdhërin e All-llahut xhel-leshanuhu do të fryjë në Sur (bori) herën e parë, me ç'rast do të vdes gjithë ç'ka në qiej dhe tokë, pos atyre që do All-llahu, subhanehu ve teala,

All-llahu, subhanehu ve teala, thotë: "Dhe i fryhet Surit dhe bie i vdekur çka ka në qiej dhe çka ka në tokë, përveç atyre që do All-llahu (të mos vdesin), pastaj i fryhet atij herën tjetër, kur qe, të gjithë ata të ngritur e presin (urdhrin e Zotit)." [Zumer: 68].

E siç pamë Israfili urdhërohet për të dytën here të fryjë, me ç'rast u kthehet jeta të vdekurve. E kjo është Dita e ringjalljes, kur njerëzve u kthehen shpirtat dhe trupat e tyre sikur që ishin në jetën e kësaj bote.

E për këtë flasin edhe këto ajete: "Ditën që vrullshëm bëhet dridhja.Që pas saj pason tjetra." [Naziat: 6-7].

Përderisa besimtarët e dinë se All-llahu I ngjalli ata, jobesimtarët dhe munafikët do të thonë: "… Po kush na ngjalli (çoi) prej shtretërve tone?" (Ju thuhet): "Ja, kjo është ajo që e ka premtuar Mëshiruesi i Madh, e Pejgamberët e kanë thënë të vërtetën.""


Transmetohet nga Aishja, radijallahu anha, se I dërguari ka thenë : "Në Ditën e gjykimit njerëzit do të ringjallentë zbathur, të zhveshur dhe të pa bërë synet. Unë I thashë: "O I dërguari I All-llahut, e meshkujt dhe femrat bashkë, të shikojnë në njëri-tjetrin?" Tha:" Oj Aishe, gjendja (çështja) do të jetë aq e ashpër saqë askujt nuk i bie ndërmend ta shikojë tjetrin"

Tani, pas ringjallje dhe pas daljes nga varret të gjithë njerëzit do të tubohen në një vend. Thotë All-llahu, subhanehu ve teala: "(Kujto atyre) Ditën, kur do t'i tubojmë të devotshmit t( si grigjën e kafshëve të etshme kah burimi)." [Merjem: 85-86].

Hashër është vendtubimi i të gjithë njerëzve në një vend të caktuar, ku do të presin derisa të gjykohen. E në këtë vend të pritjes njerëzit do t'I godas vështirësi e madhe.

Transmetohet se i Dërguari i All-llahut, sal-lallahu alejhi ve sel-lem, ka thenë: "Në Ditën e kijametit Dielli do t'u afrohet njerëzve, kështu që do të vijë në lagësi vetëm një mile, e njerëzit do të jenë në djersë në përshtashmëri me veprat e tyre. Disa prej tyre do të jenë në djersë gjer te zokthat e këmbës, disa gjer në gjunjë, disa gjer në fyt, e disave do t'ua stërpikë gojën sikur të ishte I frenuar".

Vëllezër, a i keni parë njerëzit kur u ndodh ndonjë fatkeqësi se si kafshojnë gishtin tregues? E tregohet se atë ditë të pritjes së dhënies së gjykimit, njerëzit jo që do të kafshojnë gishtin tegues, jo që do të qajnë nga tmeri, por do ta gëlltisin dorën e vet gjer tek bërryli, do ta rrjepin lëkurën e tyre, e pabesimtarët do të kërkojnë të mos kishin ekzistuar fare ose të bëhen dhe, mu ashtu siç thotë I Lartësuari në Kuran: "Ne ua tërhoqëm juve (idhujtarëve) vërejtjen për një denim të afërt, në ditën kur njeriu (besimtari) shikon se çka I kanë sjellë duart e veta, e jobesimtari thotë: "Ah, sa mire do të ishte për mua sikur të isha dhe ". [Nebe: 40].

Pas kësaj, kur çdo njeri do të vijë para Zotit të vet, do t'u prezantohen të gjithë veprat e tyre dhe vetë do ta lexojnë librin e veprave të tyre.

All-llahu thotë: "E kur të fryhet në sur një e fryme. Dhe të ngrihen toka e kodrat e t'i mëshojnë njëra-tjetrës me një të goditur. Në atë kohë ndodh e vërteta (kijameti). E qielli çahet, pse ai atë ditë është i rraskapitur. Dhe engjëjt qëndrojnë në skajet (anët) e tij, e atë ditë tetë (engjëj) e bartin mbi vete Arshin e Zotit tënd. Atë ditë ju do të ekspozoheni (para Zotit), duke mos mbetur fshehtë asnjë sekret juaji." [Hakka: 13-18].

Transmetohet se I Dërguari ka thenë: "Secilit prej juve krijuesi do t'i drejtohet drejtpërdrejt (me të folur-pyetje) pa përkthyes. Do të shikojë nga ana e tij e djathtë , e nuk do të sheh tjetërgjë veçse veprat e tij (të mira). Pastaj do të shikojë nga ana e tij e majtë, e nuk do të sheh tjetër gjë veçse veprat e tij (të këqija). Do të shikojë para vehtes e nuk do të sheh tjetër gjë veçse zjarrin (e Xhehenemit)para fytyrës së tij. Andaj, mbrohuni nga zjarri (I Xhehenemit) qoftë edhe me gjysëm hurme, e kush nuk e gjen këtë atëherë me fjalë të mirë."

Ndaj, padyshim se çdonjërit do t'i prezentohen veprat e tij, do t'i prezentohen me anë të librave ku tregohet se ç'kanë vepruar ata në jetën e kësaj bote. A i keni pare nxënësit dhe studentët me dëftesa dhe diploma me nota të mira se si u thonë të tjerëve, ja shikojeni suksesin tim? Ashtu edhe besimtarët, që libri i tyre është përplot me punë të mira, kur kthehen tek familjet e veta u thonë ayre, ja ky është libri im përplot me vepra të mira, lexojeni atë. E mëkatarët kur do ta gjejnë librin e tyre përplot me mëkate, duke mos i lënë edhe imtësirat më të vogla do të thonë: "Ç'është puna me këtë libër, që s'le gjë të madhe apo të vogël pa e shkruar "

Nëse është njëri nga të shpëtuarit, nga ata që kthehen te familjet e tyre të gëzuar, atij i jepet libri nga ana e djathtë dhe All-llahu, subhanehu ve teala, do t'ia falë të gjithë mëkatet dhe nuk do ta pyes detalisht. Pastaj do ta shpie në Xhenet dhe nuk do të jetë i ndëshkuar me zjarr. E atij, mëkatet e të cilit janë më të mëdha, libri do t'i jepet nga mbrapa dhe do të jetë i pyetur detajisht për çdo vepër që e ka bërë, të vogël ose të madhe.

All-llahu thotë: "O ti njeri, vërtet ti përpiqesh me një përpjekje të madhe që çon te Zoti yt, e atë (përpjekje) do ta gjesh. E përsa i përket atij që libri i vet i jepet nga e djathta, Ai do të llogaritet me një llogari të lehtë, Do të kthehet te familja e vet i gëzuar. E përsa i përket atij që libri i vet i jepet pas shpinës, Ai do t'i ndjellë vetes shkatërrim, Dhe do të hyjë në zjarr të ndezur fort. Ai ka qenë i gëzuar në familjen e vet, Dhe ka menduar se nuk ka për t'u kthyer. Po, se, vërtet Zoti i tij gjithnjë e ka parë atë." [Inshikak: 6-15].

"Kujt t'i jepet libri i vet nga e djathta e tij, ai do të thotë: "O ju, qe, lexojeni librin tim!" Unë kam qenë i bindur se do të jap llogarinë time. Dhe ai atëherë është në një jetë të kënaqshme. Në një xhennet të lartë. Pemët e tij i ka krejt afër. (E thuhet) Hani e pini shijshëm, ngase në ditët e kaluara ju e përgatitët këtë. Ndërkaq, kujt i jepet libri i vet nga e majta e tij, ai thotë: "O i mjeri unë, të mos më jepej fare libri im. Dhe të mos dijsha fare se çka është llogaria ime. Ah, sikur të kishte qenë ajo (vdekja e parë) mbarim i amshueshëm për mua. Pasuria ime nuk më bëri fare dobi. U hoq prej meje çdo kompetencë imja." [Hakka: 19-29].


Për sa i përket llogarisë, All-llahu, subhanehu ve teala, do ta përkujtojë çdo njeri për çdo gjë që ka bërë në këtë botë, qoftë nga të mirat apo të këqijat dhe se kuindër tij do të dëshmojë çdo gjë prej kujt All-llahu, subhanehu ve teala, kërkon që të dëshmojë. Edhe Toka do të jetë dëshmitare e veprave të njerëzve.

All-llahu, subhanehu ve teala, thotë: "Kur të dridhet toka me dridhjen e saj të fuqishme, Dhe të nxjerrë toka atë që ka në brendinë e saj (barrën nga brenda), Dhe njeriu të thotë: "Ç'ka kjo (që bën këtë dridhje)?" Atë ditë ajo i rrëfen tregimet e veta, Ngase Zoti yt e ka urdhëruar atë. Atë ditë njerëzit shfaqen të ndarë në grupe që të shpërblehen për veprat e tyre. E kush punoi ndonjë të mirë, që peshon sa grimca, atë do ta gjejë. Dhe kush punoi ndonjë të keqe, që peshon sa grimca, atë do ta gjejë." [sureja Zelzele].

Transmetohet nga Ebu Hurejra r.a se I Dërguari, sal-lallahu alejhi ve sel-lem, ka thenë: "A e dini se cilat janë lajmet e saj?" As'habët u përgjigjën: "All-llahu dhe I Dërguari I Tij e dine më së miri" Ai tha: "Lajmet e saj janë, se ajo do të dëshmojë për çdo vepër që kanë bërë në të meshkujt dhe femrat, kështu që do të thotë:" Atë ditë dhe atë ditë ka bërë këtë dhe këtë."

Këto janë pra lajmet e saj. E nga gjërat tjera që duhet të na frigojnë dhe të mendojmë rreth tyre është fakti se gjatë dhënies së llogarisë do të dëshmojnë edhe pjesët e trupit, si: gjuha, këmbët, lëkura dhe të tjera, për çdo gjë që ka punuar njeriu, dhe se armiqtë e All-llahut, subhanehu ve teala, do të grinden me pjesët e trupit të vet.

"E ditën kur armiqtë e All-llahut tubohen për në zjarr dhe ata janë të rrethuar. E derisa afrohen atij, kundër tyre dëshmojnë: të dëgjuarit e tyre, të parit e tyre dhe lëkurat e tyre për çdo gjë që ata kanë punuar. Ata lëkurave të tyre u thonë: "Përse dëshmuat kundër nesh?" Ato thonë: "All-llahu që çdo sendi ia ka dhënë të folurit na dha edhe neve, e Ai është që ju krijoi juve herën e parë dhe vetëm te Ai ktheheni". Ju nuk fshiheshit (kur bënit mëkate) se do të dëshmojnë kundër jush të dëgjuarit tuaj, të pamurit tuaj dhe lëkurat tuaja, bile ju menduat se All-llahu nuk di për shumë gjëra që ju i bënit." [Fussilet: 19-22].

Përderisa është kështu puna me armiqtë e All-llahut, subhanehu ve teala, në ditën e gjykimit All-llahu, subhanehu ve teala, do të jetë i mëshirshëm ndaj besimtarëve. Muhamedi (sal- All-llahu alejhi ue sel-lem) na informon se All-llahu, subhanehu ve teala, do të veçohet me robin e Vet, mu'minin dhe do t'ia përkujtojë mëkatet që i ka bërë, e pastaj do t'ia fal ato dhe nuk do ta pyes hollësisht.

Transmetohet se dikush i ka thenë Umerit, radijallahu anhu: "Çka ke dëgjuar nga Resulull-llahu, sal-lallahu alejhi ve sel-lem, të ketë thenë lidhur me pëshpëritjen e All-llahut, subhanehu ve teala, me robin e Vet, mu'min, ditën e gjykimit?" Tha: "E kam dëgjuar duke thënë: "Besimtari do t'i afrohet All-llahut derisa Ai e vë Dorën e Vet mbi të, e i thotë: "A e ke bërë këtë dhe këtë?" Ai do të përgjigjet: "Po, e kam bërë." Atëherë do t'i thotë: "A e ke bërë këtë dhe këtë?" Ai do të përgjigjet: "Po, e kam bërë." E pastaj do t'i thotë: "Unë t'i kam fshehur ato në dynja, e sot po ti fali." Pastaj do t'i jepet libri i veprave të mira. E për sa i përket jobesimtarëve, ata do të thirren para të gjithë njerëzve me fjalë: "Këta janë ata që kanë gënjyer për Zotin e tyre, le të jetë mallkimi i All-llahut mbi mizorët."

Pastaj tregohet se Ditën e gjykimit veprat e njerëzve, të mirat dhe të këqijat, do të peshohen (me peshore), në mënyrë që të tegohet drejtësia e All-llahut, subhanehu ve teala,

All-llahu, subhanehu ve teala, thotë: "Në ditën e gjykimit Ne do të vëmë peshoja të drejta, e askujt nuk i bëhet e padrejtë asgjë, edhe nëse është (vepra) sa pesha e një kokrre të melit Ne do ta sjellim atë. E mjafton që Ne jemi llogaritës." [El-Enbija: 47].

Përkitazi me këtë Ibën Kajjimi thotë: "A mos vallë nuk beson se veprat e njerëzve ditën e Gjykimit do të vihen në peshore. Kjo do të ndodhë, e nganjëherë do të rëndojë njëra pjatë, e nganjëherë pjata tjetër, siç qëndron në Kur'an. Ajo do të ketë edhe gjuhëzën, të cilën pjatat do ta lëvizin dhe do të shikojnë në të, kjo nuk është imagjinatë, por njëmendësi për atë që ka iman."

Poashtu në Ditën e gjykimit njerëzit do të jenë të shpërblyer apo të ndëshkuar për veprat që i kanë bërë në këtë botë.

"Atë ditë All-llahu ua plotëson shpërblimin e merituar, e ata e dinë se All-llahu është Ai i vërteti, i qarti në drejtësi." [Nur: 24].

E në fund, njerëzit pas dhënies së llogarisë dhe peshimit të veprave, do të nisen kah ura e Siratit, urë e cila është vënë përmbi Xhehenemin. Njerëzit do të kalojnë përmbi të me shpejtësi dhe lehtësi të ndyshme, në varshmëri nga veprat e tyre të mira në këtë botë, disa me shpejtësinë e dritës, disa me shpejtësinë e erës, disa duke vrapuar, derisa nuk kalon besimtari që ka pasur pak punë të mira, i cili me një këmbë do ta bëjë një hap para e me tjetrën do të skalitet, me një dorë do të kapet, e tjetra do t'i shpëtojë, dhe atë do ta përcëllojë zjarri, e kur të kalojë do të thotë: "Qoftë i lavdruar All-llahu, subhanehu ve teala, që na shpëtojë prej teje (zjarri) pasi që na tregoi atë. Vërtetë All-llahu, subhanehu ve teala, neve na ka dhuruar atë që nuk ia ka dhuruar askujt."

E si është ura e Siratit? Pejgamberi, sal-lallahu alejhi ve sel-lem, thotë: "Atëherë do të vendoset ura Sirat mbi Xhehenemin, e unë, së bashku me umetin tim, do të jem I pari që do ta kaloj. Atë Ditë do të flasin vetëm Pejgamberët. Lutja (duaja) e tyre do të jetë"O All-llahi im, shpëto, shpëto!" Mbi urë do të ketë grremça të mëdha, si gjembat e sa'danit. A e keni pare sa'danin?" Po, u përgjigjën ata. "Ja pra, ato janë si gjembat e sa'danit, pos që madhësinë e tyre nuk e di I kush pos All-llahut, subhanehu ve teala, Ato do t'i rrëmbejnë njerëzit në pajtueshmëri me veprat e tyre të këqija. Ndërmjet tyre do të ketë edhe besimtarë të cilët përshkak të mëkateve të tyre, do të mbesin në to, e do të ketë të tillë të cilët megjithatë do të kalojnë e do të shpëtojnë."

Vëllezër, tregohet se ura e Siratit është më e hollë se qimja e më e mprehtë se shpata, e siç pamë ajo i ka edhe pengesat e saja, i ka kukat e saja. E cilat janë këto kuka? Një nga këta kuka është kuka e namazit. Ata që pritonin në këtë botë të falnin namazin mbi qilimat e kësaj bote, e t'u mirte kjo 10 minuta, do ta bëjnë këtë në tmerrin e Xhehenemit me vite e vite të tëra mbi dhe të rrethuar nga zjarri i tij.

E njejta është edhe me agjërimin edhe me zeqatin. All-llahu, subhanehu ve teala, thotë: "Betohem në kuqërrimin e horizontit pas perëndimit, Dhe në natën dhe çka ajo tubon, Dhe në hënën kur ajo është e plotë. Ju patjetër do të përjetoni gjendje pas gjendje". [Inshikak: 16-19].

E, vërtetë vëllezër këto gjendje dhe situata të cilat duhet t'i përjetojë besimtari janë të vështira. A nuk mendoni rreth llahtarisë së Kijametit, jetës së varrit, pastaj ringjalljes, dhënies së llogarisë, peshimit të veprave, a nuk mendoni se vallë a do t’u rëndohet peshoja e veprave të mira, se vallë a do ta merni librin e veprave tuaja nga e djathta apo pas shpine, e në fund a do të arijë ta kalojë urën e Siratit, urën mbi xhehenem, e nëse po, vallë a do të më ndalë ndonjë nga pengesat e saja si kuka e namazit, ajo e agjërimit, e zeqatit etj. Vërtetë janë këto gjendje të rënda, e All-llahu, subahnehu ve teala, na ruajtë dhe na ndihmoftë...


Mustafa Qamili,

__________________
Sikur të ishte deti ngjyrë për t'i shkruar fjalët e Zotit tim, deti (uji i tij) do të shterrej para se të përfundojnë fjalët e Zotit tim.